 Capitulum 3 |
Capitulum 5  |
UNiuersalem comstituentes artem opus esse arbitrati Tsumus circa oinum vniuersalissima vsque ad athomas spens negotiari idque ita actitundum vt totam entis latitudinem conplexi cuiusque partis tam simplicis et incom plexi qͣet compositi et conplexi imagines fabricatas locis conmittendas paremus. In qua re non est praepositi nrai disputare. Si quid prius sit enti vt nonnulli bonum putant alijque vnum. Neque an primaria entis partitio sit in ens in actu vel potentia in ens per se et per accidens. In ens vnum et plura. Autue in alios diuersos id generis modos. Set edocere assumpsimus cuiquis diuisionis membra quo paucioribus fieri poterit imaginibus memorie conmendare. Nom praepterea anxij sumnum ens diuidatur.
|
Id equidem et hmoni considerationes ad intellectum istituentes spectat. Nos ant in praesentiarum solam memoriam roborandam curamus que breuitati gaudet. Sique igit̉ penes hanc perti tionem entis pertes meminisse velis. Sat erit locasse vnuet anima actus/ simplex/ quidditas. Vnum enimuero alteriuet oppositum indicat. facile igit̉ recordans vnum de multis per oppositum cogitabis. Et aina indicabit aliqua in se esse et alia extra ipsam: Ita actus potentie faciet reminisci. Et simplex conpositi atque quiditas non quidditatis pro his quunque igit̉ dictionibus vnum/ aina/ actus simplex/ quiditas j.s. kalmichersche et representabit pone imaginem vni vnum. Et in manu eius dextra pone aina per inscriptionem aut alios modos superius recensitos vel anisum: vel anetam/ siue anserem que manducet manna / vel papauer et hmoni: In humero pro actu pone scalam in qua portes saccum thure plenum sed apertum quatenus internosci queat. In sinistro humero ponatur symboluet. Et in manu porcellus peram ore mordens tali modo
Ceterum qui ens in absolutum et respectiuum/ in vnum et multa/ Item in finitum et in infinitum patiunt̉ pariformiter per analogiam menbra retinebunt. Si tn̄ cuique parti pro priam imaginem adaptare velit seorsuet id faciet penes modos quos supra capitulis. 14. 16. et. 17. trac .3. tradidi mus. In qua re tn̄ sunme necessarium foret ordinem mem brorum struere ne vel idem pluries frustra repetamus vel minus qͣet oporteat ponat̉. Poterimus praeinde in praesen ti arum exenpli causa Ens in partes secare hoc modo.
|
Has quippe ppartes vel quattuor imaginibus ponemus iuxta normam antea traditam: vt si in primo loco Henricum siue Eberhardum ponamus in manu physice librum in sinistra ant logicam tenentem vel in dextra tenellam qua rotam mediam voluat vel cancrum capite appre hendat vel serram acuet. Et in sinistra forficibus Circinum diuidat. In scd̓o loco Regina Renoldus Reynhardus Rechardus siue Rebecca teneat an̄ pectus physice librum apertum in cuius vna pagina sphera celestis sit depicta in altera aunt per inscriptionem praedicamentale notatum aut praedicator aliquis ei librum auferre conet̉. Ita in tertio loco Tyl manus scalam ascendens. Adoret crucifixum in vertice scale appensum creta scribens hec verba opus manum tuarum sum dn̄e. Et kalmichersche liget ei pedes ad scalam cum pennis strutionis et ipsa teneat in capite sportam fa bis plenam et in humero dextro ligamina in sinistro autem aquilam lacerantem porcellum albissimuet. In qͣrto denique loco praedicatorem egregium pone qui dextra offamori porri gar et synistra muscas abigat: Ecce exenpsa ponimus vt addiscentes intelligant. Tu quoque fac simile sic ars deludit̉ arte. Qa hec vnica imagine et in eodem loco non est diffi cile reponere. Sat erit monstrasse viam. Quidam ens reale diuidunt penes hanc formulam.
|
Hi quoque imagines applica bunt penes iam tradita. Possunt nihilominus per artem dictionandi et colligantiaet de quibus supracap .13. trac z. huiusmodi imagines fieri: Et mille practicandi modis. Si autem prosequi placeat postrema entis membra videlet substantie et accidentis subiungetur hec figurula.
|
|
Huc totam ferme partitionem substantie attulimus quatenus vel singularum dictionum singulas imagines facile excogites: aut per capita. 24. huiusmodi partitionis menbra iuxta prescripta memorie conmendes: quod vbi fece ris diuinam quandam sentiesˡ celeritatem huius nostre artis. In paucioribus collocandam locis minime subdubitarem vbi ex studio colligarem: non aunt ex relatione ita. Sed quatenus ad caput reuertamur: accidens pro culdubio a plerisque qͣetplures accepit diuisiones. Aliud equidem separabile aliud inseparabile: Item aliud in po tentia aliud in actu: aliud insuper praeprium aliud appropriatum. Vt aunt ad instituta nraa descendamus cum accidentium aliud predicabile sit aliud praedicamentale: et postre muet contra substantiam opponat̉ tanqͣet ab ea primo diuersum/ Eius menbris imagines applicanda sunt.
|
Hic numerus distinctio et sufficientia nouem generum pre dicamentorum accidentalium memorabit̉/ vel sex imaginibus operatiuis vel singulis membris singulas imagines applicando ex cap. 14. 16. et. 17. trac. 3. Et quoniam mee imagines alij non conueniunt nisi forsan per accn̄s ob id sat erit hactenus exemplis abundasse: ad instar quorum ex nostris praeceptis praeprias tua virtute excogitare: Nom enim quis curat̉ vt Alberti est snina in Ethicem ex medicine contenplationibus: neque virtuosus ex sola virtutum speculatione quis efficit̉: sed quatenus studiosus fiat opus est virtutes praxi operatione et exercitio explere. Ita quoque perpetuo contemplari artem memorandi artifex efficieris ni artem vsu comperares. Ad singula attn̄ praedicamenta descen dere forsan nonihil conducere vtpote quantitatis specierum sufficientiam. Similiter qͣlitatis et aliorum enumeraremus. Sed qꝛ res in longum abiret sufficiet tibi ea ex alijs nostris scriptis huc afferre si placet. Insuper Harmandus in terminis difficilibus eam rem latius pertractat. Simil̓r Paulus pergulemsis de illis arbores plantauit que nondum tn̄ Ramos expanderunt ad extrema quenadmodum nos deduximus vt pene nihil sit quin sub vmbra earuet latitare fecerimus in medio estu diei. Si tn̄ exempli cau sa expetas saltem capita tetigisse sint hec.
binarius Quantitas ternarius quaternarius etc. mudet Qualitas Continua habitus aut dispositio linea Corpus Discreta
|
In memorie scrinio reponunt̉ ad instar horum que hactenus deduximus superuacaneum rati sumus athomas ha rum speciens adducere in praesentiarum. Vt nanque reliqͦ taceamus tor sunt habituum intellectualium moralium et theologicalium varierates si eoruet subiecra obiecta et opposita dispicia mus ne pugillo stringi valeant. Sed de his et similibus legito que ex pͥma scd̓e et ex scd̓a scd̓e bti Thome iuxta artem nraam collegimus. Atque conpendium Ethices eaque memorie conmenda ex praeceptis que in his tradidimus. De erroribus etiam oinbus conͣ habitum theologicuet tam christianorum in her eses praelapsorum/ qͣ ph̓orum et grecorum turcorum saracenorum iudeorum et ethnicorum collegimus libellum quendam. Oium scinarum placet nobis pertractata conpen dio strinxisse: que vbi ribi non placeant tu ipse tibi con forme colligas quo. Maxime opus est memoria siquidem breuitate gaude. Ens rationis vt ab exordio repetamus difficilius quidem locatu est que secunde intentionis taet proprias non habeant imagines qͣet aliarum disciplinarum partes: poteris ob id ipsuet partiti hoc modo et ima aC gines idoneas applicare.
Predicamentorum torum
|
Horum imagines fac iuxta ppredetermina ta penes nunerorum capita et viginti conplecteris: que vel in viginti locis vel in decem vel ent in quinque locare poteris: vbi mente hereant que vitatione multiplicitatis locorum precepimus. Entis rhetoricalis simul et grammaticalis diuisiones si nostra opera inspexeris latissimas comperies.
| Capitulum 3 |
Capitulum 5 |