 Dvodecima |
Excellentissimos in artificiosa memoria habui auditores o lector dulcissime meamque doctrinam miris laudibus extulerunt quorum aliquos hic legere tibi vt puto placebit Fuere mei discipuli Magister Antonius Tronberta ordinis minorum theologus theologus celeberrimus Magister Petrus Rochabonella Magister Ioannes de Aquila Magister Nicoletus Teatinus Magister Hieronymus Veronensis Magister Hieronymus de Polchastris artium et medicinae doctores consumatissimi et Paduae legentes. Spectabiles Seuerius et Nicolaus illustrissimi Ducis Ferrariae secretarii Dominus Ioannes Maria Riminaldus dominus Dominicus de Massa dominus Antonius de Liutis dominus Ioannes Franciscus de Canali et dominus Leonellus de Bruturis Iuris consulti consumatissimi et Ferrariae legentes. Tacebo nobiles Venetos qui me audito multa memoriter pronunciare didicerunt Dominicum tamen georgium virum illustrem, silentio inuoluere nequeo qui doctrina mea vt ipspe affirmabat immortalem sibi gloriam comparauit. Bononiae Papiae Ferariaeque legi et qui me audierunt multa memoriter scire incoeperunt et quamuis mea artificiosa memoria aliorum auctoritatibus sit comprobata peccare tamen non puto si acta mea in hoc libello legentur quae ipsam mirabiliter approbabunt. Dum essem iuris auditor necvigesimum vidissem annum in vniuersitate Patauina dixi me totum Codicem luris ciuilis posse recitare: namque vt mihi leges aliquae ad arbitrium astantium proponerentur: quibus propositis summaria Bartoli dicebam aliqua verba textus recitabam causum adducebam tacta per doctores examinabam lexque ista tot habet glosas dicebam et super quibus verbis erant positae recordabar contraria allegabam et soluebam: visum est astantibus vidisse miraculum: Alexander Imolensis diu obstupuit nec fabulam narro ego palam locutus sum in vniuersitate Paduae et quia in ore duorum vel trium stat omne verbum testes huius rei testes habeo: Magnificum dominum Ioannem Franciscum Pasqualicum senatorem Venetum et Iurisutriusque doctorem excellentissi mum apud illustrissimun Mediolani ducem nunc legatum: et clarissimum doctorem dominum Sigismundum de Capitibus listae ciuem nobilem Patauinum: cuius pater Franciscus fuit acutissimi ingenii Iurisconsultus Spectabilem dominum Monaldinum de Monaldis Venetiis commorantem: in quo virtus domicilium suum collocauit. Lectiones etiam Alexandri Imolensis Paduae legentis copisissimas memoria tenebam et illas ex verbo ad verbum in scriptis redigebam illas etiam postquam finierat astante magna auditorum copia a calce incipiens recitabam ex suisque lectionibus dum in scholis audirem carmina faciebam et omnes earum partes in carminibus positis statim replicabam: et qui hoc viderunt obstupuere: huius rei testes habeo clarissimum equitem et doctorem dominum Ioannem Franciscum de Miliis Brixiensem: spectabilem doctorem dominum Sigismundumde Capitibus listae, et filium Alexandri Imolensis qui nunc est Iurisconsultus celeberrimus. Centum et quadragintaquinque authoritates religiosissimi fratris Michaelis de Mediolano Paduae praedicantis immortalitatem animae probantes coram eo memoriter et prompte pronunciaui qui me amplexus est dicens viue diu gemma singularis o utinam te religioni dicatum viderm, testis est tota ciuitas Patauiina sed magnificum dominum Ioannem Franciscum Pasqua licum et dominum Sigismundum de Capitibus listae et dominum Monaldinum de Monaldinis testes habeo. Petii ego doctor creatus in vniuersitate Patauina, vt mihi in cathedra sedenti aliquis de vniuersitate auditor vnum ex tribus voluminibus digestorum quod eligeret praesentaret locumque in quo legere deberem designaret: dixi enim super re proposita innumerabiles leges allegabo testes sunt Clarissimus Iuris utriusque doctor dominus Gaspar Orsatus Paduae Iura Canonica legens: et doctissimus dominus Prosper Cremonensis Paduae commorans. Omnes praedicationes quas in vna quadragesima magister Antonius heremita Pa duae pronunciauerat coordine quo ipse dixerat memoriter pronunciaui et in scriptis sibi dedi: quo viso dixit que amplus Paduae non praedicaret: et huius rei si viuit testis est ipse omni exceptione maior.
Praedicationes etiam domini Mathei Veronensis canonici regularis et viri eloquentissimi quas in tota quadragesima fecerat sibi in scriptis dedi quia memoriter tenebam et in chartis reponabam: testis est ipse et dominus Deodatus Vicentinus canonicus regularis. Dum Pistorii legerem a dominis Florentinis conductus sermonem verbi dei fratris Blasii de Plombino heremitae recitaui: testes sunt Paulus magistri Michaelis et Domicius Cancellarius Pistorienses ciues: et tota ciuitas illa de mea artificiosa memoria testificati poterit quae me immunitatibus et priuilegiis decorauit.
Dominicus Georgius vir illustris Padauae praefectus et in artificiosa memoria discipulus dum litteras Ducales semel legeret earum verba collocaui et statim recitaui: tesis est dominus Anibal de Magiis de Bassiano nobilis ciuis Patauinus: cuius pater Nicolaus fuit excellentissimus Iurisconsultus.
Semel in schachis ludebam et alius taxillos iaciebat aliusque omnes iactus scribebat et ex themate mihi proposito duas epistolas dictabam: postquam finem ludo imposuimus omnes iactus schachorum et taxillorum et epistolarum verba ab vltimis incipiens repetii: haec quatuor per me eodem tempore collocata fuerunt: testes sunt dominus Petrus de Montagnano et Franciscus Neuolinus nobiles Patauini ciues. Dum essem Placentiae monasterium monachorum nigrorum intraui vt illud viderem in dormitorioque eius comitante monacho quodam bis deambulans monachorum nomina quae in officiis cellatum erant collocaui: deinde congregatis eis nomine proprio quemlibet salutaui: licet quem nominabam digito demonstrare non potuissem: mirabantur monachi quo pacto ego peregrinus nomina eorum memoriter proferrem ipsis mirari non desinentibus: dixi tandem hoc potuit mea artificiosa memoria: quorum vnus dixit ergo hoc Petrus Rauennas facere potuit et non alius.
In Capitulo generali canonicorum regularium Paduae praedicationem domini Deodati Vincentini eo ordine quo ipsam pronunciauierat recitaui astante ipsius praedicationis auctore. Semel me traxit ad sui contemplationnem Casandra fidelis Veneta virgo excellentissima quae dum legeret litteras serenissim coniugis regis Ferdinandi ad se missas illas collocaui et recitaui: tesis est illa Doctissima Virgo: dominus Paulus Raimusius doctor excellens Ariminensis: et Angelus Salentitanus vir clarus.
Scribebat quidam illustrissimae Ducissae Eleonorae priuilegium alius legebat praesens eram illudque ex verbo ad verbum locis tradidi et ab vltima dictione incipiens totum recitaui: mirabantur astantes: huius rei testis est dominus Ioannes de Brutturiis clarisssimus Ferrariae ciuis qui etiam multa de hac artificiosa memoria narrare poterit.
Quid autem de actis meis referre possit nepos maximi pontificis Pauli Reuerendus Paduae Canonicus et decretorum doctor insignis dominus Augustinus barbus omitto cum compater sit charissimus. Sed quid plura testis est Brixia, Papia, et Cremona: quid potuerit mea artificiosa memoria declarant hoc carmina quae in principio huius libelli leguntur. Testis est Illustrissimus marchio Bonifacius et eius pulcherrima vxor quae me egregio munere donauit: testis est nouissime Bononia: testis est Illustrissimus Hercules Dux et Illustrissima vxor Eleonora: Testis est tota Ferraria: duas enim praedicationes celeberrimi verbi dei praeconis magistri Mariani heremitae recitaui: quo audito obstupuit dictus Magister et dixit: Illustrissima Ducissa hoc est diuinum et miraculosum opus: testis est Vniuersitas Patauina: omnes enim lectiones meas Iuris canonici sine libro quotidie lego: ac si librum ante oculos haberem: textum et glosas memoriter pronuncio vt nec etiam minimam syllabam omittere videar. In locis autem meis quae collocauerim hic scribere statui et quae locis tradidi perpetuo teneo: in decem et nouem litteris alphabeti vigintamilia allegationum Iuris vtriusque posui et eodem ordine factorum librorum septem milia: mille Ouidii carmina quae ab eo sapienter dicta continent: ducentas Ciceronis auctoritates, trecenta philosophorum dicta: magnam Valerii Maximi partem: naturas fere omnium animalium bipedum et quadrupedum quarum auctoritatum singula verba collocaui et quando vires artificiosae memoriae experiri cupio peto vt mihi vna ex litteris illis alphabeti proponatur: super qua proposita allegationes profero: et vt clare intelligat exemplum habe: proposita est mihi nunc littera.a.in magno doctorum uirorum conuentu et statim a iure principium faciens mille allegationes et plures proferam de alimentis de alienatione de absentia de arbitris de appellationibus et de similibus quae in iure nostro habentur Incipientibus a dicta littera.a. deinde in sacra scriptura de Antichristo de adulatione et multas allegationes sacrae scripturae ab illa littera incipientes pronunciabo carmina Ouidii auctoritates Ciceronis et Valerii: non omittam de Asino de Aquila de Agno de Accipitre de Apro de Ariete auctoritas allegabo et quaecunque dixero ab ultimis incipiens uelociter repetam et hanc memoriae demonstrationem pulcherrimam esse puto cui me obligaui semper et ad semper interrogetur reuerendissimus nunc uicem gerens Bononiae cum consumatissimo Iurisconsulto domino Ioanne de Sala quid super littera m mihi proposita allegauerim: interrogetur uniuersitas Bononiae quid super littera p de dei potentia et potestate Papae pronunciauerim: et hunc legendi modum a rerum multitudine chaos appello quando deo optimo maximoque placuerit hoc tantum opus Italiae ac toti orbi tradam. Haec etiam in Iure canonico tantum locis tradidi tria milia allegationum decreti: duo milia decretalium: totum sextum et eius mille glosas: Clementinas et earum mille glosas: et quando de glosis decretalium Sexti et Clementinarum uerbum facio dictiones in quibus sunt positae profero Mille etiam singulariter dicta in Iure ciuili memoriae tradidi nec fabula narratur: in hiis enim quotidie periculum facio omnia mea mecum portare uolui maiora tamen cupere ab hiis disco: naturalia enim desideria infaciabilia sunt ut ait Seneca ad Lucillum: Non omitto etiam Illustrem Principem Marchum de Piis qui me audiens obstupuit: et ex hoc me absentem sepessime nominat. Dominus Bartholomeus Pigasetus Vincentinus uir quidem sapientissimus dicere audet dominum Thomam Reatinum qui omnium aetatis suae memoriossissimus fuit noui et sibi magna amicitia coniunctus fui: sed te superiorem esse iudico.
Hic liber est qui nunc praebebit lumina caecis
Praeceptis poterunt dicere multa meis
Innumerosque dabunt nobis haec secula ciros
Excidet et tanti gloria magna uiri
Te tamen ut Petri dantis praecepta precamur
Sis memor et dicas petre magister eras.
Adiens praesentiam Serenissimi Principis et Illustrissimi Dominii, Egregius Iure Consultus, Dominus Petrus de Rauenna nuncuptatus A Memoria Legens Ius Canonicum in Gymnasio Patauino Reuerenter exposuit se toto tempore eius uitae multis uigiliis et laboribus insudauisse, ut artem Memoriae adipisceretur, quemadmodum Deo optimo maximo opitulante adeptus est , Composuissesque in arte ipsa quoddam opusculum nuncupatum Foenix: quod cum decreuerit impresentiarum ad vniuersalem commoditatem et beneficium edere humiliter supplicauit detur modus ne alieni colligant fructus laborum et vigiliarum suarum: Cui quidem aeque ac conuenienti petitioni annuentes Inftra scripti Domini Consiliarii: Sic consulente Collegio terminantes decreuerunt, decernuntque, et iubent, que nemo audeat in hac vrbe Venetiarum, et in tota ditione Illustrissimi Domini nostri Imprimere, seu impressa vendere volumina dicti operis, nuncupati Foenix, sub poena amittendi illa, et insuper libras vigintiquinque pro quolibet volumine: Et huic met poenae subiaceant illi, qui huiuscemodi libros alibi impressos vendere praesumerent in ditione praedicti Illustrissimi Dominii: Excepto duntaxat illo Impressore, quem praefatus doctor praelegerit.
Dominicus Maurocenus Consiliarius
Nicolaus Leono Consiliarius
Thomas Mocenigo Consiliarius
Marcus Fusculo Consiliarius
Nicolaus Triuisanus Consiliarius
Leonardus Lauredanus Consiliarius
| Dvodecima |