Tum praemissīs paulum impedīmentīs atque in tumulō[1] quōdam collocātīs, “Habētis,” inquit[2], “mīlitēs, quam petīstis facultātem; hostem impedītō atque inīquō locō tenētis; praestāte eandem nōbīs ducibus[3] virtūtem, quam saepenumero imperātōrī[4] praestitistis, atque illum adesse et haec cōram[5] cernere exīstimāte.” Simul sīgna ad hostem convertī aciemque dērigī[6] iubet; paucīs turmīs praesidiō ad[7] impedīmenta dīmissīs reliquōs equitēs ad latera dispōnit.
Celeriter nostrī clāmōre sublātō pīla in hostēs inmittunt. Illī ubi praeter[8] spem, quōs modō fugere crēdēbant, īnfestīs sīgnīs ad sē īre[9] vidērunt, impetum ferre nōn potuērunt, ac prīmō concursū[10] in fugam coniectī proximās silvās petīvērunt. Quōs Labiēnus equitātū cōnsectātus[11], magnō numerō interfectō, complūribus captīs, paucīs post diēbus cīvitātem recēpit[12]. Nam Germānī, quī auxiliō veniēbant, perceptā[13] Trēverōrum fugā, sēsē domum recēpērunt.
- ↑ tumulō: tumulus, -ī: m, hillock.
- ↑ inquit: subject, Labiēnus, mīlitēs: voc. case; quam petīstis facultātem: i.e. eam facultātem quam petīvistis.
- ↑ nōbīs ducibus: i.e. mē duce (abl. absol.). The use of the first person pl. for the corresponding sing. is very common., saepenumero: i.e. saepe; strictly, numerō is abl. of specification.
- ↑ imperātōrī: m, freely, before the eyes of your commander in chief (i.e. Caesar), haec: this action.
- ↑ cōram: adv., in person, cernere: i.e. vidēre; sīgna: . . ..
- ↑ dērigī: i.e. īnstruī (dērigō, 3, -rēxī, -rēctus).
- ↑ ad: on.
- ↑ praeter: i.e. contrary to, spem: expectation; quōs: supply as antecedent eōs, those (subject of īre, l. 11).
- ↑ ad . . . īre: freely, advancing upon, ac: freely, but.
- ↑ concursū: concursus, -ūs: m, cf. concurrō, clash.
- ↑ cōnsectātus: cōnsector, 1: follow up.
- ↑ recēpit: sc. in dēditiōnem.
- ↑ perceptā: i.e. cōgnitā (percipiō, 3, -cēpī, -ceptus).