Porsinnā[1] gestum esset, C.[2] Mūcius, clārus iuvenis Romānus, Tiberim[3] cōnstituit sōlus trānsīre rēgemque hostium, sī[4] posset, interficere. Itaque tēlō veste [5] tēctō profectus est; cumque flūmen clam trānsīsset, in castra hostium incolumis pervenit. Ibi tamen rēgem a comitibus internōscere[6] nōn potuit, ac prō Porsinnā scrībam[7] occīdit; deinde frūstrā effugere cōnātus ad[8] rēgem ipsum dēductus est. Quī[9] cum vellet[10] penitus[11] cōgnōscere cōnsilia, quae in [12] sē inita erant,[13] ignēs iussit admovērī, ut iuvenis omnia[14] prōdere cōgerētur. Ille autem ultrō dextram in ignem porrēxit, cruciātumque sine gemitū passus est. Quō[15] vīsō rex, tantam fortitūdinem admīrātus, captīvum incolumem dīmīsit, ac paulō post ā Rōmānīs pācis condiciōnēs petīvit, quod[16] cum gente, ex quā erant iuvenēs[17] tantae virtūtis,[18] diūtius bellum gerere nōllet.
Prīmō bellō,
[19] quod Britannī cum Americānīs gessērunt, per prōvinciam Noveborācēnsem
- ↑ Porsinnā: Porsinnā king of Etruria, a district of Italy just north of Latium.
- ↑ C.: i.e. Cāius, (Gaius).
- ↑ Tiberim: acc. sing. of Tiberis.
- ↑ si: if.
- ↑ vestimentus: i.e. vestīmentō, cf. p. 57, 1. 8.
- ↑ internōscere: internōscō, 3, -novi, -nōtus: distinguish.
- ↑ scrībam: scrība, -ae: m, clerk.
- ↑ ad: before.
- ↑ Quī: the king.
- ↑ cum vellet: translate by a participial phrase.
- ↑ penitus: adv., fully.
- ↑ in: against.
- ↑ inita erant: ineō, -īre, -iī, enter into.
- ↑ omnia: everything.
- ↑ quō: neut.
- ↑ quod: because (as he said).
- ↑ ex quã … invenēs: freely, the young men of which.
- ↑ tantae virtūtis: the gen. expresses characteristic or quality; translate first literally and then freely.
- ↑ Prīmō bellō: abl. of time when.