fabricat. hec em̃ in ſpũ lucido & claro quaſi ĩ ſpeculo reſplẽdent ſicut figura in aqua. Vnde ſicut in turbata aqua figuræ indiſtinctæ relucẽt: ſic turbatis ſpiritibus indiſtincta ſomnia habemus:Diuerſitate ſomnioruꝫ ſpũum turbatio ĩduit quoꝝ vix aut raro recordamur: vt ſunt ſomnia in primo ſomno cũ groſſa fumoſitas ex prima digeſtione cibi aſcendit. Deferũtur aũt ad ſenſum cõmunem: a quo apprehenſa ad organum phãtaſię, nõnũq̇ꝫ̇ ad cellam memorię reuehuntur: multoꝝ nãqꝫ ſomniorum reminiſcimur. Rurſus ſi ſenſus cõis ſuper preſentata ſimulacra conuerſus fuerit: vt ſunt q̄ cauſantur a ſenſibilibus ꝓprijs: dormiẽs ſe videre, audire, bibere, loqui ſomniat. Interdum etiam dormientes nõ modo hęc ſomniant ſed operationes vigilantium exercent: vt puta ambulant, loquuntur, percutiunt, ſaltant. Sed cauſa & ratio quare has oꝑationes exercet, quę arduę & difficiles vidẽtur eſſe: in ſequenti capite tractabuntur.
NAturalium rerum indagator Albertus cauſam in his duplicẽ inuenit: videlicet Phãtaſmatis impreſſionem fortem: & ſolutionem ſenſus a calore accidentali: qui cũ ſanguine cholerico ad caput eleuatus per organa virtutis animalis deſcendens. ſenſus quoſdã & maxime remotos ſoluit. Sil̓r virtutem motiuã ad progreſſiuũ motum excitat. Dubiũ aũt mouetur: cur dormientes per abrupta ſcandentes minime cadant: mox aũt excitati nonnũq̇ꝫ̇ precipites ruant. Caſus ijs qui ꝑ abrupta aſcendunt. maxime euenire ſolet cũ pericula attẽtantes formidare cœperunt: eo em̃ a virtutibus ex terroribus ad cor formidoloſum ſe colligunt: & lacertos neruos & muſculos & organa deſtituunt. Dormientes igitur in talibus ſecuriores ſunt vbi excitati ſępius cadũt. Sed dubiũ aliud excitatur: quare eſt ꝙ dormientes eorum q̄ geſſerunt excitati recordari non poſſunt. Rn̄det. hoc fit per ſpecies eorum q̄ ſenſimus in memorię arca reſeruatas. Cuꝫ aũt actus illoꝝ fiant a ſenſibus accidentaliter ſolutis ſpeciebus ad memoriam liber non patet introitus. Qui aũt in ipſis actibꝰ excitantur, facilius in ſemiplenã memoriam eorũdem deuenire poſſunt. Sed longius inueſtigandum eſt de cauſis naturalibus ſomniorum.
