Jump to content

Pagina:Historia Naturalis Brasiliae (1648).pdf/171

E Wikisource
Haec pagina nondum emendata est

CLI. L I. Seſamum. Innoiminata. Curuba. Iaee. Cururũ ape. CEελμγη. Congenſibus Cangila. Luſitanis Cirgilim: caret nomine apud Braſilienſes. quia non eſt huic proyineiæ natutalis. ſed ex Africa huc I Luſitanis tranſlata. Ex radice tenera recta. multis filamentis prædita. exterius ruſſa. interius alba. e ſurgit caulis rectus, quadranis. viridis. cum foliis oblongis. haud latis. tongris. colote Atriplicis albæ. quæ que quaſi farina inferius ſunt aſperſa. at que hinc inde poſita. plerumque tamen bina velut ſibi oppoſita. rel etiam alternatim poſita. Elores ſert albos, ciro decidentes, figura campanulæ: quos ſequuntur ſiliquæ erecte ſtantes ac caulem (non in ramis) virides. quadrangulæ continentes ſemen copioſum, parrum, album. figura cordis: maturæ autem fiunt fuſcæ & ſponte diſſiliunt, ita ut ſomen excidat. Aηηοτμτ1ο. Fτ. Ibannes de Santos Hiſtor. Ethiopiæ Orientalis lib. 1 cap. ¶. In omnibus. inquit, his provineis plurimum Gergilim reperitur. candidiſſimum & optimum, ex quo lit qlgum. quod vulgo nuſurpatur & comeditur ut in Portugallia olixaccum. Con. tunduntur ſemina in vaſe ligneo facto ad modum mortari. grandi. Cafres (ita rocantur Nigrita illius tractus) rocant Chuni. & Portugalli ilaon. Poſtquam bene contuſum fuerit, & coactum in maſſam. cxprimitur rite iiſdem lignis quibus contuſum fuit: erfuitque oleum valde clarum: Eamurca. quæ reliqua ſit, comeditur a Nigritis. cum milio cocto loco buryri. Vide & Proſperum Alpinum de Tantis Agypti. cap 32. ε ηη (quam Autior non nominat. ſed ωuρ hanc dai iconem) caule tereri, inferius nodoſo ſeu tuberoſo, piloſique, aſſurgit in pe dalem altitudinem. & in aliquor ſe pandit ramulos: folia eius ſunt alternatim poſita. oblonga. & craſſo modo ſerrata, pallide viridia & parum piloſa. In ſumimitate caulis & extremitate ramulorum enaicitur flos flayus. ducati amS plitudine, conſtans quirque foliis arque in medio habens ſtaminula lutea. Iadix parvula & tota planta ſine odoCyLVA¶ Braſilienſibus. Cucurbitæ eſt ſpecies: primo rottudit duo folia curum. ris modo, ſibi oppoſita, dipi. tum longa. figura linguæ. e quorum medio poſtea prodit caulis ſarmentoſus. humi re pens aut ſcandens cucurbitaC rum modo. a capreolis ſuis ſe annectens. Folia hinc inde cucumerum modo appoſita habet, ſingula ſuis pediculis longiinſiſtentia. in lacinias diviſa, inferius hirſuta, uti & caulis & podiculus. albicantia, ſuperius viridia & labra: ſucceſſu temporis caulis glabet, ſtriatus ac viridis longiſſime ſerpit & interſtitio ſemipedis. ubique pediculum protrudit tres aut quatuor digitos longum. paulum incurra. tum, cui folium inſider all tactum glabrum. viride. ſplendens. circinatum. ſeptem aut octangulum exterius. ſex aut ſeprem digitos longum & totidem latum aut paulo larius. Trone pe. diculum cuiuſlibet folii clavicula prodit longa, contorta. arcte ſe implicans ricinis arboribus aut podamentis appoſitis. Inter folia hinc inde in propriis pediculis naſcuntur flores: rudi. mientum antom floris eſt corpuſculum conigum ex viridi ſubflarum. in quinque fuliola cx viridi flayoſcentia deorſimque ingurrata deſinens: ex hoc corpuſculo prodit flos magnus. craſſis folis. exterius glabris, interius hitſuris. diluie flarus & exterius lineis ſcu ſtriis vireſcentibus ſecundum longitudinem diſtinctus: pluſquam ſeſquidigitum altus. unigo folio conſtans. yerum ultra medictatum in quinque Iacinias ſecto, ellipticæ ſuperius figuræ. in medio corpus