verbum proferam quod ab usa (loquendi) adhorreat.
M. Pergant Paulus et Edmundus.
P. Dic etiam, quaeso. Edmunde. quae modo dixisti prae strepitu enim (prae tumultu) verba tua accipere (exaudire — comprendre) non potui.
E. Quorsum sententiam latinam repetam, quam tu, qui Latine non didiceris (linguae sis expers, rudis) intelligere non poteris.
P. Egone linguae Latinae sim expers? Quid in mentem tibi venit?
Bene equidem Latine didici, sed nunquam fere me exercens, facultatem loquendi amisi. Tu nimirum, qui quotidie docendo loqueris, multum exercitationis consectutus (admodum exercitatus versatus) sis in lingua Latina (peritus, usu peritus, peritissimus sis) oportet.
E. Ad expedite Latine loquendum, multum profecto exercitationis requiritur (exigitur). Multi ex libris cognoscunt bene (perbene, recte) Latine (pure et latine) scribere, sed perpauci sibi ipsis non desunt (savent s'en tirer), cum peregrinus aliquis, eos Latine appellat, quia aliud est scire scribere, aliud loqui. Perincommode accidit, quod sermo Latinus, qui non ita pridem in omnibus ingenuarum litterarum ludis (écoles supérieures) in usu erat, hodie plerumque audiri desiit (est disparue).
P. Quam aegre fero (regrette), quod apud avunculum meuni, virum Latine doctissimum, tamdiu commoratus loqui occasionem discendi tam leniter amisi (dimisi, praetermisi — laisser échapper l'occasion).
Quam claram (optatam, amplam, praeclaraim, mirificam, commodam et idoneam) tum occasionem habebam (belle occasion), quae si nunc offerretur (daretur, mihi esset, praeberetur), avidissime arriperem et tenerem (saisir avec les deux mains et ne pas laisser échapper — amplecterer, uterer, ei non deessem).
