- INDEX
Pacuvi Antiopa ex Euripidis fabula (cf. Hygin. 8) cognomine expressa: Cicero de fin. I 2, 4. cf. Acad. pr. II 7, 20 de off. I 31, 114.
Iouis éx Antiopa Nýctei natí <duo>1a
Probus in Verg. Ecl. 2, 25 p. 7 K. ‘Amphionem et Zethum Euripides et apud nos Pacuvius 0.1 ait natos.’ Senarium prologi elicuit Buechelerus.
Rhet. ad Herenn. II 27, 43 ‘item uerendum est, ne de alia re dicatur, cum alia de re controuersia sit … uti apud Pacuuium 0.1.’ Eadem controversia tangitur his Ciceronis locis: de orat. II 37, 155 ‘miror, cur philosophiae sicut Zethus ille Pacuvianus prope bellum indixeris.’ de rep. I 18, 30 ‘atque idem … Zethum illum Pacuvi nimis inimicum doctrinae esse dicebat.’ de inv. I 50, 94 ‘si non id quod accusabitur defendet … ut Amphion apud Euripidem [item apud Pacuvium], qui vituperata musica sapientiam laudat.’ Cf. Hor. epist. I 18, 39 sqq.
Loca hórrida initas.1b
Diomedes p. 336 P. ‘ineo inis, et inito dicimus, ut Pacuvius in Antiopa: l. h. i.’
Amphio
Quadrupés tardigrada agréstis humilis áspera,
Breui cápite, ceruice ánguina, aspectú truci,
Euíscerata inánima cum animalí sono.
Astici
Ita saéptuosa díctione abs té datur5
Quod cóniectura sápiens aegre cóntuit: 5
Non íntellegimus, nísi si aperte díxeris.
Amphio
Testúdo
Cicero de div. II 64, 133 ‘nam Pacuianus Amphio [1–3] cum dixisset obscurius, tum astici respondent: [6] At ille uno verbo: testudo. Non poteras hoc igitur a principio, citharista, dicere?’ (astici Orellius artici Erl. acciti Reg. Gud. Rehd. attici Leidenses A B H, Vindob. Illud scholio in Eur. Hipp. 58 ὡς καὶ ἐν τῇ Ἀντιόπῃ δύο χοροὺς εἰσάγει, τόν τε τῶν Θηβαίων γερόντων διόλου καὶ τὸν μετὰ Δίρκης confirmari monuit Schneidewinus.) Tertullianus de pallio 3 p. 44 Salm. ‘est et [1] testudinem Pacuvianam putas? non est: capit et alia bestiola versiculum.’ Non. 170, 17 ‘septuose, obscure. Livius Antiopa [4. 5]’ (Pacuvius Scriverii mss., Bergkius) 1 tardigrada] cf. Mar. Victor. CGL VI 23 K. 2 capite brevi ω truci. (erasa una litt.) Leid. B: cf. coroll. XXXVIII 4 septuose (septuosed H¹) dictio ω 5 coniectura Rothius consecutura W consectura φ contuit vel consulit Vossius contulit ω 4 et 5 ex Nonio inserui omissos a Cicerone, cum ad eius consilium inutiles essent 6 nisi si B L nisi φ
... perdita ínluuie atque insómnia
Charisius p. 78 P. ‘insomnia … singulari numero vigiliam significare’ (volunt grammatici), ‘ut Pacuvius in Antiopa dixit …’ illuvie ed. pr. in illiuie Neap.
Frendére noctes, mísera quas perpéssa sum10
Non. 447, 16 ‘frendere alicubi cum gemitu vel iracundia miserum aut minax sonare … Pacuvius Antiopa [VI] Plautus … Pacuvius Anthiopa [VII]’ sum H² Aldina rum φ
. frúges frendo sólidas saxi róbore.
sic praeire poterat fruges H¹ Aldina fruge φ solidas scripsi (cf. etym. m. p. 60, 4) solas ω solo conieceram saxi Vossius acsic ω quod sacsei fuit qui interpretaretur (cf. coroll. XXXVIII) robore Scaliger probore ω (nisi quod probo
are W proborem H)
. . . . . . . . sól si perpetuó siet,
Flámmeo uapóre torrens térrae fetum exússerit:
Nócti ni interuéniat, fructus pér pruinam obríguerint.
Varro de re rustica I 2, 5 ‘em ibi’ (sc. in regionibus septentrionalibus) ‘tu quidquam nasci putes posse aut coli natum? Verum enim est illud Pacuvi: 0.1.’ Idem de l. l. VI 6 M. ‘nox, quod ut Catulus’ (Catullus Goth. Haun. Pacuvius — immo Pacuius — Scaliger) ‘ait, 0.1, quod nocet, nox.’ Scaligero recte obtemperavit H. Peter ann. philol. 1877 p. 749 sq., inani pertinacia oblocutus est Buettner Porcii Licini sui p. 187 sq. Meminerat Varronis Minucius Felix Oct. 17, 8 (cf. coroll. XXXVIII). Festus p. 352 M. ‘torrens participialiter pro exurens ponitur, ut est apud 0.1 [2]’ Suetonius Prato apud Isidorum de natura rerum cap. 44 p. 74 ed. G. Becker (cf. eiusdem proll. p. XVI sq. et Suetoni reliquiae ed. Reifferscheid p. 244) ‘torrens fluvius, qui pluvia crescit, siccitate torrescit, id est arescit, de quo 0.1.’ Eadem habet Isidorus Orig. XIII 21.
1 siet Bothius sit Varro 2 torrens torret Isidori ω 3 Scaligero duce reconcinnavi
Mínitabiliterque íncrepare díctis saeuis íncipit.15
Non. 139, 23 ‘minitabiliter pro minaciter …’
seċ̣uis L sevius H
Nonne hínc uos propere <e> stábulis amolímini?
Non. 73, 15 ‘amolimini est recedite vel tollite … Pacuvius Hermiona … idem Antiopa …’
e Scaliger, om. ω
Sed cúm animo attendi ád quaerendum, quíd siet
Non. 238, 15 ‘attendere est intendere ……’
animum Junius, recte, ut videtur
. . . . . céruicum
Florós dispendite crínes.
Servius in Aen. XII 605 ‘flavos Lavinia crines: antiqua lectio floros habuit, i. e. florulentos, pulchros: et est sermo Ennianus. Probus sic adnotavit: neotericum erat flavos, ergo bene floros, nam sequitur: et roseas laniata genas … P. Antiopa …’
2 dispendite scripsi. disperdite Servius Fuld. dispergite Delrio
Saluéte, gemini, méa propages sánguinis!20
Non. 64, 30 ‘propages est series et adfixio continua vel longe ducta …’ Idem 221, 7 ‘0.1 ut saepe generis est feminini.’
Persius I 77 ‘sunt quos Pacuviusque et verrucosa moretur 0.1.’
Certe 0.1 pro ipsis Pacuvii verbis haberi licet. Cf. inc. fab. VII.
inluuie córporis20a
Ét coma prolíxa impexa cónglomerata atque hórrida
Schol. Persii I 77 ‘Antiopam verrucosam Persius dicit 0.1. sic illuvie’ e. q. s. Pacuviana verba agnovit O. Iahnius, quibus sic fortasse addendum esse monet Bue.
prolixa Mon. promissa Bern. atque Mon. Bern., om. ed. pr.
Martianus Capella III 257 ‘nam. Setum dicebant quem nunc Zethum dicunt.’
Priscianus p. 561 P. ‘Υ et Ζ in graecis tantummodo ponuntur dictionibus, quamvis in multis veteres haec quoque mutasse inveniantur, et pro Υ U, pro Ζ vero, quod pro SD coniunctis accipitur, S vel SS vel D posuisse, ut … Saguntum, massa pro Ζάκυνθος, μᾶζα … Sethus’ (immo Setus, ut docuit Ritschelius opusc. IV 146) ‘pro Ζῆθος dicentes.’ Haec ad Pacuvium videri spectare monuit Fleckeisenus Epist. crit. ad F. Ritschelium p. XIII
Praeterea locupletari huius fabulae reliquiae possunt his: inc. fab. I–VII. LIII, inc. inc. fab. LXX. CXIX. CXX.
I
. . . . séque ad ludos iam índe abhinc exérceant.
Charisius p. 175 P. ‘abhinc.’
seseque Hermannus
Quí uiget, uescátur armis, íd percipiat praémium.
Non. 416, 1 ‘vesci etiam significat uti … Pacuvius Chryse … idem Armorum iudicio …’
it G H L, unde id 𝑥 ut φ
. . . qui sése adfines ésse ad causandúm uolunt,
Dé uirtute is égo cernundi dó potestatem ómnibus.
Non. 89, 11 ‘causari causam dicere vel defendere …’ Idem 261, 19 ‘cernere rursum dimicare vel contendere …’
1 adfines Junius adfinem (sc. ad finem Bue) ω 2 his H p. 89 et ω p. 261 potestatem cernundi do omnibus ω p. 261
Án quis est qui té esse dignum, quícum certetúr, putet?25
Non. 473, 14 ‘certatur pro certat.’
. . si non ést ingratum re ápse quod fecí bene.
Festus p. 278 M. ‘reapse est re ipsa. Pacuius in Armorum iudicio …’ Paulus p. 279 M. ‘reapse est re ipsa. Pacuvius: si’ e. q. s.
re abse Festus (cf. coroll. XXXVIII) bene om. Paulus
túque te
Désidere <in túto residem,> nós hic esse in <múnere Máluisti.>
Festus p. 281 M. ‘[reses ———] residet. Accius ——— Pacuius in arm ——— tuque’ e. q. s.
1 sqq. tuque te desider ……… nos hic e͠em … Festi cod. tuque te Desidere mauis residem, nos hic esse in miseriis G. Hermannus
Díc <mihi> quid fáciam: quod me móneris, effectúm dabo.30
Non. 507, 25 ‘moneris pro monueris.’
septenarium explevi: cf. coroll. XXXIX et Becker in stud. Studem. I 128; senarium toleravit G. Hermannus dabo Junius da ω
Próloqui non paénitebunt líberi ingrato éx loco.
Non. 475, 18 ‘paenitebant.’ (poenitebunt Quicherat).
proloqui non poenitebunt, liberi ingrato G. Hermannus prologo nunc paenitebunt libunt liberi grato ω, nisi quod l
bibunt l
biberi W libere et in fine v. interrogandi notam posuit 𝑥
. . et aecum et réctum est, <tu> quod póstulas:
Iuráti cernant.
Non. 261, 13 ‘cernere, iudicare’
1 Nestor post est inserendo expleas versum (cf. coroll. XXXIX) sit quod p. Bue
. . . . . nilne ad te dé iudicio armum áccidit?
Cicero Orat. 64, 155 ‘ait ille alter in Chryse … nec enim dixerim tam libenter 0.1, etsi est apud eundem: nilne’ e. q. s.
nilne G. Hermannus nihilne ω
Quod égo inaudiui accípite, et quid sit fácto opus decérnite.35
Non. 126, 23 ‘inaudire, audire …’
quod inaudivi G. Hermannus, cui ut postea Buechelero trochaei praeplacebant: possis etiam senarium voce opus claudere qui 𝑥
Cúm recordor eíus ferocem et tóruam confidéntiam
Festus p. 355 M. ‘toruitas a ferocia taurorum dicta est. Pacuvius in Armorum iudicio [XIII] et [XII]’ Nonius p. 262, 11 ‘confidentia rursum temeritas, audacia. Pacuvius in Athalanta [IV] idem lib. X’ e. q. s. Secuntur nimirum Lucilii verba, sed post idem excidisse Pacuvii fr. XII et nomen Lucilii admodum probabiliter coniecit Rothius.
feróci ingenio, tóruus, praegrandí gradu
praegrandi vulgo praegnandi cod.
Nám canis, quando ést percussa lápide, non tam illum ádpetit,
Quí sese icit, quam íllum eumpse lápidem, qui ipsa icta ést, petit.
Non. 124, 2 ‘icit significat percutit, ab ictu …’ (0.1 Urbin. 307)
2 sese Vossius ses L se φ sed Ritschelius eumpse Vossius eum ipsum ω qui se icit, quam illunc eumpse G. Hermannus senarios del. illum v. 2 dimetitur Onions
. . . . . mén seruasse, ut éssent qui me pérderent!40
Suetonius Caes. 84 ‘inter ludos’ (funebres Caesaris) ‘cantata sunt quaedam ad miserationem et invidiam caedis eius accommodata ex Pacuvi Armorum iudicio …’ Appianus bell. civ. II 146 ὡς δʼ ἐπὶ τοῖς λόγοις ἕτεροι θρῆνοι μετʼ ᾠδῆς κατὰ πάτριον ἔθος ὑπὸ χορῶν ἐς αὐτὸν ᾔδοντο, καὶ τὰ ἔργα αὖθις αὐτοῦ καὶ τὸ πάθος κατέλεγον, καί που τῶν θρήνων αὐτὸς ὁ Καῖσαρ ἐδόκει λέγειν ὅσους εὖ ποιήσειε τῶν ἐχθρῶν ἐξ ὀνόματος, καὶ περὶ τῶν σφαγέων αὐτῶν ἐπέλεγεν ὥσπερ ἐν θαύματι· ἐμὲ δὲ καὶ τούσδε περισῶσαι τοὺς κτενοῦντάς με; οὐκ ἔφερεν ἔτι ὁ δῆμος κ. τ. λ. Conferri iussit Langius Vind. p. 34 Ciceronis Phil. II 3, 5: ‘quod si esset beneficium, numquam 0.1 … tantam essent gloriam consecuti.’
. . . pro império agendum est. — Quís uetat,
Quí ne attollat?
Non. 246, 4 ‘attollere significat erigere … attollere, adferre. Pacuvius Medo … idem Armorum iudicio …’
1 qui Hermannus 2 qui ne scripsi: cf. coroll. XXXIX sq. quisne ω nequis Hermannus nequi 𝑥 attolat Bue attulat Quicherat abstulat coni. coroll. XL
I
Paréntum incertum inuéstigandum grátia
Non. 495, 26 ‘accusativus numeri singularis positus pro genetivo plurali …’
Dólet pigetque mágis magisque mé conatum hoc néquiquam itiner.44
45
Non. 490, 14 ‘itiner pro iter …’
Agnovit octonarium Bue
<Tamen> étsi metuo pícta de pallá plagam
Non. 378, 6 ‘plaga aliquando pars lecti, aliquando omnis. P. Atalanta … ut sit plaga quem nunc dicimus clavum. Varro Prometheo: eburneis lectis et plagis sigillatis. Afranius [413].’
picta de] pietate A B G H: fort. pictam de palla plagam scripsi plaga (plagam B plaga palga sed hoc del. m. 2 L) pallam (palam L) ω pallam del. 𝑥
Gradere átque atrocem coérce confidéntiam!
Non. 262, 10 ‘confidentia rursum temeritas, audacia.’
coerce Aldina coercere ω
. . . . éxtremum intra cámterem ipsum praégradat
Párthenopaeum.
Non. 65, 1 ‘[praegradat,] praegreditur, antevenit: dictum a gradu, Pacuvius Tantalo: extremum’ e. q. s. (Atalanta Junius)
2 Parthenopaeum Scaliger Parthenoreum ω. An Parthenopaeus et v. antecedenti ipsam? Parthenopaeum praegradat pronum erat
Viám quam insistam dúbito aut quod primórdium50
51
Capíssam ad stirpem exquírendum . . . . .
Non. 226, 32 ‘stirpem … masculino …’
1 dubito quam insistam viam ω, quam qui clausulam versus fecerit, a sequentis initio tres iambos deesse statuet, nisi hos numeros aut quód primordiúm e. q. s. probaverit 2 ad H a φ exquirendum Bentinus exquirentem ω virum in fine octonarii add. 𝑥
Quás famulitas uís egestas fáma formidó pudor
Non. 109, 28 ‘famulitas est servitus …’
familitas L formido pavor W
Hís sollicita, stúdio obstupida, súspenso animo cíuitas
Non. 429, 5 ‘inter urbem et civitatem hoc interest: urbs est aedificia, civitas incolae …’
his (vel sic) conieci hil ω nil Junius in mg. suspensa Maehly
Mórtem ostentant, régno expellunt, cónsanguineam esse ábdicant.55
Non. 450, 30 ‘abdicare non solum de patris facto potest dici, quod est familia abicere, sed rem quamlibet negare.’
An consanguineum?
Tégiae nunc nemorális regnum pótitur transmissú patris.56
57
Non. 481, 31 ‘potior illam rem pro: illa re potior …’
regi ut memorabis nunc ω regi ut memoravi, is nunc Bothius. Tegiae memor aui nunc Bue regem Ba
Quid istúc est? uultum cáligat quae trístitas?58
59
Non. 182, 1 ‘tristitas’ (tristitias libri, corr. Guietus) ‘pro tristitia. Pacuvius Atalanta … Turpilius Leucadia [XVI]’
istic H L, post ras. W caligat quae Scaliger alligateque ω alligat quae Junius quae caligat Bue tristitias ω tristities Bothius quis istic voltus caligans? quae tristitas? Scaliger
Quae aégritudo ínsolens méntem attemptát tuam?60
Non. 322, 17 ‘insolens rursum non solens … P. Athalanta …’
Hábeo ego istam quí distinguam intér uos geminitúdinem.
Non. 116, 18 ‘geminitudinem.’
abeo ψ
. . . . ís uestrorum utér sit, cui signúm datum est,
Cétte.
Non. 85, 4 ‘cette significat dicite vel date, ab eo quod cedo …’
1 uter est Ed. Becker cette, is … datumst cret. tetram. potius quam iamb. sen. 𝑥
Suspénsum in laeuo brácchio ostendo úngulum.
Festus p. 375 M. ‘ungulus Oscorum lingua anulus —— Pacuvius in Iliona — et in Atalanta …’
in om. Ursinus et Vaticanus
Nam quód conabar, cum ínteruentum est, dícere,65
Nunc éxpedibo.
Non. 505, 16 ‘expedibo pro expediam.’
2 non expedibo Ba
Mi gnáte, ut uerear éloqui, porcét pudor.
Non. 160, 1 ‘porcet significat prohibet.’
magna te W eloqui Junius loqui ω
Triplicém uirili séxu partum prócreat.
Festus p, 334 M. ‘sexu, natura habituque ex Graeco, quam illi vocant ἕξιν — Pacuvius in Atalanta …’
Vbi égo me grauidam séntio adgrauéscere
Propínquitate párti70
Non. 486, 3 ‘parti et partuis pro partus. Pacuvius Athalanta …’ (cuvius W)
1 aggravescere Aldina adgravascere ω 2 partis Ba H L
Cum incúltos peruestígans rimarém sinus
Non. 382, 7 ‘rimari dicitur scrutari, quaerere …’
rimarem A Montep. rimare H rimari B inrimare H²LW aut rimarer aut inrimat Vossius
Sempér sat agere ut né in amore animum óccupes.
Non. 355, 27 ‘occupare est rursus detinere …’
semper sat Bothius super satis ω amore Bothius, sed verbis temere traiectis mare ω
Cóncentare ac díssentire párti ac da rursum aéquiter.
Non. 512, 27 ‘aequiter pro aeque.’
concertare ac dissentire partem da cursum aequiter ω. In nostris rursum occupavit Bothius aequiter om. Ba
Omnés, qui tam quam nós <seuero> séruiunt
Sub régno, callent dóminum imperia métuere.75
Non. 258, 1 ‘callet significat scit …’
1 severo om. ω servitium add. 𝑥 2 dominum imperia Mercerus domitum imperio ω, nisi quod imperium B et Urbin. dominum imperium Faber domiti imperio Bothius
Tegeaéa Arcadiae cíuitas75a
Schol. Leid. ad Verg. Ge. I 18 ‘Tegeaee vero a derivatione est quod est Tegeaeus: a Tegea oppido Arcadiae. Item Tegeaea Arcadiae civitas, ut apud Pacuvium in 0.1, et reliqua.’
Non plane praetereundum videtur schol. Veronense ad Verg. Aen. XII 468 p. 107, 5 K. ‘Iuturna virago] ——— qualis in tragoediis Atalanta traditur.’ Praeterea reddendum huic fabulae suspicor inc. fab. fr. X; incertior coniectura de fr. V.
In librorum indiciis latent hae formae: Cryses (Chryses) Crises (0.1) Croeses (Chroeses) Chirises. Acta videtur post annum 608 nec ita multo ante 615: cf. trag. Rom. 260
intereá loci
Flúcti flacciscúnt, silescunt uénti, mollitúr mare.
Non. 488, 14 ‘flucti pro fluctus …’ Cicero de orat. III 42, 167 ‘neque factum verbum est, ut mare saxifragis undis, neque translatum, 0.1.’
1 loci Gulielmius loca ω
Própemodum animus cóniectura de érrore eius aúgurat.
Non. 469, 8 ‘auguro …’
eius Ald. etius h. e. eiius ω
Átque, ut promeruít, pater mihi pátriam populauít meam.
Non. 39, 31 ‘populare significat populi amorem conciliare: unde populares dicti de uno populo amici.’ (Gresse libri)
Ciués, antiqui amíci maiorúm meum,80
Consílium socii, augúrium atque extum intérpretes,
Post quám prodigium horríferum, portentúm pauos
Cicero Orat. 46, 155 (postquam de Ennio dixit) ‘at ille alter in Chryse non solum [1], quod erat usitatum, sed durius etiam [2], idemque pergit [3], quae non sane sunt in omnibus neutris usitata.’
. . . nam isti quí linguam auium intéllegunt
Plusque éx alieno iécore sapiunt quam éx suo,
Magis aúdiendum quam aúscultandum censeo.85
Cic. de div. I 57, 131 ‘ut ille Pacuvianus, qui in Chryse’ (chrysi Leid. Am. 2, Vindob. crysi Leid. Am. 1 crisy ⁎ Leid. B) ‘physicus inducitur, minime naturam rerum cognosse videatur [1–3] Cur? quaeso. cum ipse paucis interpositis versibus dicas satis luculente [90–92].’ Non. 246, 9 ‘auscultare est obsequi. Pacuvius 0.1 [3].’ (Chryse Junius)
1 isti Erl. Vind. Leidenses tres, defendit Oudendorpius istos Oxon. Rehdig. istis φ 2 quam suo duo codd. Orellii
Hóc uide, circúm supraque quód complexu cóntinet
Térram
Sólisque exortú capessit cándorem, occasú nigret,
Íd quod nostri caélum memorant, Grái perhibent aéthera:90
Quídquid est hoc, ómnia animat fórmat alit augét creat 5
Sépelit recipitque ín sese omnia, ómniumque idem ést pater,
Índidemque eadem aéque oriuntur de íntegro atque eodem óccidunt.
Varro de l. l. V 17 M. ‘sic caelum et summum ubi stellae, et id quod Pacuvius, cum demonstrat, dicit [1. 2] cui subiungit: 0.1.' Ibidem 19 ‘et hinc caelum, quoniam, ut dixi, 0.1 cavum caelum.’ cf. Lucr. V 318 sqq. Cicero de nat. deor. II 36, 91 ‘mutuemur hoc quoque verbum dicaturque tam aether Latine, quam dicitur aër, etsi interpretatur Pacuvius: 0.1. quasi vero non Graius hoc dicat. at Latine loquitur.’ (Deest hic locus in Vind. et Palat.) Idem de div. I 57, 131 [5–7] (cf. V) Non. 144, 10 ‘nigret, nigra fit. P. Chryse [3].’ (crise Urbin. 307) Versus 1. 2. 4 cum 5–7 coniungendos esse perspexit Scaliger, quem contra Antiopae illos inserendos censet Bergkius opusc. I 68. Cf. ad hoc et sequens fr. Lucr. II 991 sqq. et Euripidis ex Chrysippo fr. 839 N.², quo vel dubium fit annon latina quoque fabula, unde fr. V. VI. VII deprompta sunt, Chrysippus potius quam Chryses appellata fuerit.
1 recte interp. Lachmannus 3 Hic inserui quem ad v. 99 adiungendum putavit Scaliger. capessit ed. 1526 rapessit ω nigret Urbin. nigri φ 4 id quod nostri caelum memorant Varro hoc, quod memoro, nostri caelum Cicero terram, nostri caelum memorant Heindorfius 7 aeque Bue que (quae) ω atque ω aeque Scaliger
Máter terrast: párit haec corpus, ánimam <autem> aeter ádiugat.
Non. 75, 11 ‘adiugare, adiungere. Plautus Chryse … idem Iliona …’ (Pacuvius Aldina) Varro de l. l. V 60 M. ‘caelum et terra omnia exgenuerunt … recte igitur Pacuius quod ait: 0.1.’
mater terrast] mater est terra ω parit haec] ea parit ω: in proecdosi dubitanter admisi aether (ether Flor.) Varro ater Nonius
Ídae promuntúrium, quoius língua in altum próicit
Gellius IV 17 (positu, non natura produci in versu obiciebat conicere subicit inice subices vocabula) ‘id ipsum autem verbum’ (sc. iacio) ‘M. Cato sub alia praepositione dicit … proicit in altum. Et Pacuvius item in Chryse …’ (l
cse Rott. 0.1 recentiores)
Idae Vossius id ω Ida N. Heinsius pnūturiū Vat. promuntorium Reg. promãtorium Rott. promontorium φ: cf. coroll. XLI lingā Vat. linguam Vat. Reg. Rott.
. . . . . incipio sáxum temptans scándere95
Vórticem, e summísque in omnis pártes prospectum aúcupo.
Non. 467, 15 ‘aucupavi, activum positum pro passivo … Pacuvius Chryse …’ (Chryse edd. Crysae ed. Basil. crisse Harl. Cresae Leid. Bamb.)
2 in summis dein hominis ω, sed hominibus Ba in summum, dein in omnis Lipsius summusque (vel summum, atque) in omnis Bothius senario in summis dein omnis p. prospectu a. Bue
aésti forte ex árido
Non. 484, 11 ‘aesti pro aestus.’
adiutámini et deféndite!
Non. 74, 1 ‘adiutamini pro adiutate.’ Donatus in Ter. Adelph. prol. 16 ‘legitur et adiutare. Pacuvius in 0.1.’
adiutamini Nonius adiuta mihi Donatus
Ést ibi sub eo sáxo penitus stráta harena ingéns specus.
Festus p. 343 M. ‘specus feminino genere pronuntiabant antiqui —— et Pacuvius in Chryse: est’ e. q. s.
Si quá potestur ínuestigari uia100
Non, 508, 28 ‘potestur pro potest.’
Inuéni, opino, Oréstes uter essét tamen.
Non. 475, 1 ‘opino pro opinor … Pacuvius Chryse … Ennius Eumenidibus: tacere opino 0.1 et pro viribus’ e. q. s. (0.1 om. Bamb.) Cf. inc. fab. XIIIb.
opino esse optumum Orestes ω uter esset Rothius, Duloresti hunc versiculum ascribens. ut heres sed ω
Óssuum inhumatum aéstuosam aulam102
103
Priscianus p. 710 P. ‘quidam tamen veterum et hoc ossu et hoc ossum proferebant, unde Pacuvius in Chryse …’
ossuum, quod conieceram, Ba ossum φ aestuosam suprascr. vel actuosam Bern. aulam conieci: cf. v. 114 et mus. Rhen. 33, 8. auram φ, vaporem interpretatus est Ellis
pró merenda grátia
Simúl cum uideam Gráios nil medíocriter105
Redámptruare opibúsque summis pérsequi
Festus p. 273 M. ‘redantruare dicitur in Saliorum exultationibus: cum praesul amptruavit, quod est motus edidit, ei referuntur invicem idem motus — Pacuius: pro’ e. q. s. Non. 165, 18 ‘redandruare, redire (reddere vir d. ap. Quicheratum) … P. Chryse: Graecos nihil m. r.’
1 promerenda Ursinus interpunctione post gratia posita (cum simul coniungit Bue) proaererenda cod. 2 an videbam? Graecos Nonius nihil ω 3 redandruare Nonius
. . atque eccos únde certiscént . .
Non. 89, 21 ‘certissant, certa fiant.’
atque Urbin., Bentinus aquae φ certiscent Vossius certissent ω certiscant Quicherat certiscam coni. 𝑥
. . . . . fúgimus, qui arte hac uéscimur.
Non. 415, 34 ‘vesci etiam significat uti …’
qui fort. delendum vel in que mutandum haec G H
Pérque nostram egrégiam unanimitátem, quam memória <nulla>
Déiugat110
Non. 101, 27 ‘deiugare, deiungere, separare, dissociare …’ Idem 142, 31 ‘memoriam positum pro vetustate.’
1 caesurae quidem transponendo unanimitatem egregiam consulatur, sed cf. 123 <nec> memoria proposui 2 defugat L p. 142 perque <te> Nóstram e. u. q. m. deiugat Bue
Set césso inimicitiam íntegrare?
Non. 127, 4 ‘integrare, redintegrare …’
Vulgo sine interrogandi signo legitur
Di mónerint meliora átque amentiam áuerruncassínt tuam!
Pauli Festus p. 373 M. ‘verruncent, vertant. Pacuvius: di’ e. q. s. ‘id est avertissent’ (avertissint?) Varro de l. l. VII 102 M. ‘apud Pacuium: di’ e. q. s. ‘ab avertendo averruncare.’ Non. 507, 26 ‘moneris pro monueris. Pacuvius Armorum iudicio … idem Chryse: 0.1.’ (chrysace Leid.) Idem 74, 22 ‘averruncare, avertere. Lucilius lib. xxvi: di’ e. q. s. ‘Pacuvius Medo [XVII] M. 0.1: di’ e. q. s. cf. coroll. XLII.
dei Varronis Flor. de W p. 507 minuerint et maluerunt Nonius p. 74 minerint W p. 507 atque om. Lucilius ap. Nonium p. 74 averruncassent Paulus tuam om. Varro meam Nonius p. 74
Referenda videntur ad hanc fabulam inc. fab. XIIIb. XIV. XV. inc. inc. fab. LXXIII; nec aliena ab eadem inc. fab. XII. XIIIa. XIX. XXII. XXIII.
Dolorestes fere libri.
hymenaeúm fremunt
Aequáles, aula résonit crepitu músico.
Non. 505, 1 ‘sonit pro sonat …’ Prope absunt ab Euripideis in Iphig. Taur. 355
Ἀργεῖαί τε νῦν
ὑμνοῦσιν ὑμεναίοισιν· αὐλεῖται δὲ πᾶν
μέλαθρον.
2 aula Scaliger aura ω
Gnatám despondit, núptiis hanc dát diem.115
Non. 522, 7 ‘diem volunt, cum feminino genere dicimus, tempus significare, masculino diem ipsum: nos contra invenimus …’
gratam Ba
Respónsa explanat: mándat ne matrí fuat
Cognóscendi umquam aut cóntuendi cópia.
Non. 111, 6 ‘fuam, sim vel fiam.’
1 ne Junius me ω matris suspicatur fuisse Bue
Aut híc est aut hic ádfore actutum aútumo.
Non. 237, 11 ‘autumare est sperare.’
An: aut ést hic? praeterea aut hic adest aut adfore proposui conl. Plauti Epid. 249 (coroll. XLII)
Hícine is est, quem fáma Graia ante ómnis nobilitát uiros?119
120
Non. 352, 10 ‘unde et nobilitarent, notificarent dictum est …’
heicine L hecine H fama Graia Grotius fame gratia ω famae gratia edd. vett. formae gratia Scaliger fama Graii 𝑥 nobilitant 𝑥
Délphos uenum pécus egi, inde ad stábula haec itiner cóntuli.
Non. 490, 16 ‘itiner pro iter … Pacuvius Atalanta … idem Doloreste …’
Delfos venum pecu (pucus Ba) secunde (secundae) ab stabula ac (hac Bue) itiner ω D. u. pecus egi, unde ad stabula itiner Junius in mg. D. ventum, pecus egi inde ad stabula, ad itiner Vossius Delphos veni impete secundo, ad stabulaque itiner Hermannus
. . . primum hóc abs te oro, mínus inexorábilem
Fáxis. — Ni turpássis uanitúdine aetatém tuam,
Óro: minime fléctas fandi mé prolixitúdine.
Non. 184, 4 ‘vanitudo pro vanitate … P. Duloreste [1. 2].’ Idem 160, 10 ‘prolixitudinem. P. Duloreste [3].’ Utrumque locum coniunxit Lachmannus in Lucr. II 734.
1 sqq. cf. coroll. com. CXX 1 animum tuum supplenda videntur minus conieci nimis (nimi L) ω ni me Lachmannus ne me Hermannus 2 ni e. q. s. alteri personae tribuenda continuavit Lachmannus ni vanitudine aetatem tuam turpassis 𝑥 3 o
ero W te oro (e codd.?) Onions minime conieci mine ω nive Lachmannus efflectas H plectas Bothius mi prolixitudinem ω: his servatis nive offlectas Bue
VIII ad inc. fab. fr. XIIIb relegavi.
Nón decet animum aégritudine ín re crepera cónfici.128
Non. 13, 28 ‘0.1 proprie dicitur dubia …’
decet post Scaligerum suasit Lachmannus vetet ω: an volet? aegritudine Mercerus aegritudinem ω
Nónne officium fúngar uulgi, atque aégre male factúm feram?
Non. 497, 16 ‘accusativus positus pro ablativo …’
malefactum L ut vid., ed. pr. male fatum φ
Sí quis hac me orátione incílet, quid respóndeam?130
Non. 125, 4 ‘incilare est increpare vel inprobare …’
An: hác si quis?
Nunc ne íllum expectes, quándo amico amíciter
Fecísti
Non. 510, 22 ‘amiciter pro amice …’
1 sq. ut septenarius exhibetur in L 1 ne hilum Scriverius quando] quã Ba
. . quidnam autem hoc sóniti est, quod stridúnt foris?
Non. 491, 24 ‘soniti et sonu pro sonitus et sono.’
autem aut Ba quid stridunt Bothius fori ω fores Junius
. . ubi illic ést? me miseram! quónam clam se elíminat?
Non. 38, 31 ‘eliminare, extra limen eicere.’ Idem 292, 25 ‘eliminare rursum excludere.’
ille ω p. 292 quoniam ω p. 292 clam se] clamor ω p. 292 clam clam ω p. 38 quam clamos Vossius quonam clanculo (clanculum Bergkius) se Hermannus An: ubi ille ést? me miseram clamor quoniam eliminat vel trochaeis úbi illic est? me m.! quoniam clamor med eliminat?
Vel cúm illum uideas sóllicitum orbitúdine135
Non. 146, 19 ‘orbitudinis pro orbitate …’
cum ultim L
Páter Achiuos ín Caperei sáxis pleros pérdidit.
Priscianus p. 668 P. ‘vetustissimi tamen et altera utra … solebant proferre, et plerus plera plerum absque que additione …’
achi o
eus Reg. acheos Bamb. Bern. Amien. achaeos Sang. Karolir. achaeios Halb. caphereis Reg. corr. m. 2 capherei Amien. Bern. Halb. Karolir. caferei Sang. Capharei vulgo prodidit Sangall. m. 1
[ni] me cáluitur suspício,
Hóc est illud quód fore occulte Oéax praedixít . .
Non. 7, 3 ‘calvitur dictum est frustratur …’
1 sq. Trochaeos Bothius agnovit. 1 nisi me Bothius me ω ni Hermannus 2 in exitu patri suppleri possit
Útinam nunc matréscam ingenio, ut meúm patrem ulciscí queam!
Non. 137, 7 ‘matrescam, matris similis fiam.’ Huc fortasse pertinet glossa in Onomastico Labbaei: ‘matrescere, μητράζειν.’
éxtemplo Aegisthí fidem140
Núncupantes cónciebunt pópulum . . . . .
Non. 90, 12 ‘conciere, cum perturbatione commovere … Ennius Duloreste …’ (Pacuvius Scaliger Coni. p. 56. Exciderat fortasse cum Ennii verbis nomen Pacuvii: cf. inc. inc. fab. XII quae Ennio suo ascripsit Vahlenus Iphig. fr. XII**)
1 exemplo H 2 conciebant W¹
Néc grandiri frúgum fetum pósse nec mitíscere
Non. 115, 11 ‘grandire est grandem facere …’ Idem 343, 16 ‘mitis est maturus …’
mitiscere suprascr. e L p. 115 mitescere φ p. 115
quíd? quod iam ét mihi
Pigét paternum nómen, maternúm pudet
Profári.145
Non. 424, 4 ‘pudet et piget hoc distant: pudet enim verecundiae est, pigere paenitentiae …’
1 quod iam 𝑥 quoniam ω quod Bergkius et mihi ω, quod nolui tangere: cf. coroll. XLII et mehe conl. Quintiliano I 5, 21 conieceram ei mihi Umpfenbachius
Macte ésto uirtute, óperaque omen ádproba!
Non. 342, 1 ‘mactare est magis augere …’
omen approba Delrio omenque asprobo ω omenque approbo edd. omenque approba Albertus Langius. praeterea operamque omenque adprobo proposui
Ámplus, rubicundó colore et spéctu proteruó ferox
Festus p. 330 M. ‘spectu, sine praepositione P. in Duloreste usus est cum ait …’ Adiungi Vossius iussit inc. fab. XX.
propteruo cod.
Ís quis est? — Qui té, nisi illum tu óccupas, letó dabit.
Non. 355, 17 ‘occupare est proprie praevenire …’
te nisi Vossius tunc si ω, in quibus fort. nesi latet dabit Scriverius dabis ω
Heu, nón tyrannum nóui temeritúdinem?
Non. 181, 21 ‘temeritudinem pro temeritate.’
heu, non Mercerus euno ω tyrannum genetivum agnovit Mercerus
Set méd incertat díctio: quare éxpedi!150
Non. 123, 30 ‘incertat, incertum facit.’ Comparari potest Euripidis Iphig. Taur. v. 1162 τί φροιμιάζει νεοχμόν; ἐξαύδα σαφῶς.
med Bothius ne ω me Junius set túa me suspicatus eram quare Pal., Scaliger quam rem φ quam rem? Bue quin rem Scaliger
Nil cóniectura quíui interpretárier,
Quorsúm † flexiuice conténderet.
Non. 260, 10 ‘contendit proripuit vel direxit significat …’
1 nil Junius nihil ω 2 flexivice ω flexivia dictio Grotius, pulchre perplexa (an flexiloqua?) voce Bothius flexa cervice Junius se contenderet Bothius
<Proínde> ut ista súnt promerita uéstra, aequiperare út queam
Véreor, nisi numquám fatiscar fácere quod quibó boni.
Non. 307, 10 ‘fatiscere —— deficere … P. Duloreste [1. 2]’ Idem 479, 15 ‘fatiscuntur pro fatiscunt … Accius Duloreste [2]’ (<span style="letter-spacing: Du
oloreste;">0.1 Bamb. 0.1 Leid.)
1 cf. Plauti Capt. 931 sq. Most. 214 ut ista Grotius ut si ita ω, quod ut in exclamatione teneri iussit Vahlenus ind. 1880 p. 6 ista si ita Bue 2 nisi] si ω p. 479 quod quibo boni Junius in mg. quod quiboni ω p. 307 quodquod quibo boni ω p. 479
Únde exoritur? quó praesidio frétus, auxiliís quibus?155
Quó consilio cónsternatur, quá ui, cuius cópiis?
Non. 262, 32 ‘constemari rursum erigi. Pacuvius in Periboea … idem Duloreste …’
Íllum quaero, qui ádiutatur.
Non. 477, 26 ‘adiutatur pro adiutat.’
Nam te ín tenebrica saépe lacerabó fame
Clausam ét fatigans ártus torto dístraham.
Non. 179, 14 ‘torto pro tormento.’
1 tenebrica Scaliger tenebricas ω 2 clausam O. Jahnius clausum ω
animum quae —— moenis160
Non. 23, 13 ‘moenes apud veteres dicebantur non a largitione, sed consentientes ad ea quae amici velint. Pacuvius Doloreste: animum quae ——’
fort. animumque
Obscura sunt quae Nonius p. 345, 1 servavit ‘meret, humillimum et sordidissimum quaestum capit …… 0.1 (doloreste Leid. m. pr.): 0.1.’ de quibus cf. coroll. XLII sq.
I
. . . . . quo tandem ipsa órbitas
Grandaéuitasque Pélei penúriam
Stirpís subauxit.
Non. 116, 15 ‘grandaevitas …’
1 quod tamen ω quo tamen Bothius 2 per penuriam ω 3 subaxet ω subaxit Bothius
Tristítia atque animi intóleranda anxitúdine
Non. 72, 33 ‘anxitudo …’
. . . . . át non cernam, nísi tagam.165
Festus p. 356 M. ‘tagit Pacuvius in Teucro — et tagam idem in Hermiona …’
at Bothius aut cod. tagat Vaticanus
Cum néque me aspicere aequáles dignarént meae
Non. 470, 19 ‘dignavi pro dignatus sum vel dignum duxi …’ Servius Dan. in Aen. XI 169 ‘alii dignem legunt iuxta veteres ab eo quod est digno …’ Diomedes p. 395 P. ‘digno ait Pacuvius in Hermiona …’
me om. Diomedes aspiceret Nonii ω inspicere Servius meae om. Diomedes me Servius Fuld.
Príus data est quam tíbi dari dicta, aút quam reditum est Pérgamo.
Non. 280, 27 ‘dicere etiam promittere …’
Quód ego in acie célebra obiectans uítam bellando áptus sum
Non. 234, 25 ‘aptus significat adeptus …’
celebra Bothius celebro ω crebro Vossius
Quíd benefacta meí patris, cuius ópera te esse ultum aútumant?
Non. 237, 3 ‘autumare est dicere. Pacuvius Periboea … idem Hermiona …’
benefacta mei Mercerus benefaciam ei ω opera te vulgo opera opera te ω autumant G, Bothius autumat φ
. . . . . régni alieni cúpiditas170
Pelléxit.
Varro de l. l. VI 94 M. ‘pellexit, quod in Hermiona est, cum ait Pacuius …’
<Tuo> súb iudicio quae ómnes tetinerím grados
Non. 178, 14 ‘tetinerit pro tenuerit …’
tuo iudicio Vossius tetinerim gradus Vossius grados tetinerim ω Graios tetinerim Mercerus (diversa docent Luchsius qu. metr. 14 et Brugmanus l. l. p. 19)
Nam sólus Danais híc domum itioném dedit.
Non. 96, 1 ‘domuitionem.’
Danais Junius Danaps ω domutionem ω domuitionem Vossius
Par fórtitudo, gémina confidéntia
Non. 316, 18 ‘geminum rursum simile.’
Laméntas fletus fácere conpendí licet.175
Non. 132, 29 ‘lamentas pro lamentationes.’
Obnóxium esse aut brútum aut elinguém putes.
Non. 77, 33 ‘brutum dicitur hebes et obtusum …’
et obnoxium ψ et obnixum Urbin. An ne obnoxium scribendum?
Ó flexanima atque ómnium regína rerum orátio!
Non. 113, 32 ‘flexanima. Cicero de oratore lib. II: tantam vim habet illa, quae recte a bono poeta dicta est flexanima’ e. q. s. ‘Pacuvius Hermiona …’ Cicero de orat. II 44, 187. Tusc. disp. II 21, 47 ‘sed praesto est 0.1.’ Quintilianus I 12, 18 ‘quique illam, ut ait non ignobilis tragicus, 0.1 ponet ante oculos.’
o ed. 1526 hoc Nonii ω
Quántamque ex discórditate cládem inportem fámiliae
Non. 97, 1 ‘discorditas pro discordia.’
corditate H L
Habet hóc senectus ín sese, ipsa cum pigrast,
Spisse út uideantur ómnia ei confíeri.180
Non. 393, 2 ‘spissum significat tardum …’
1 se ω cum pigra est ipsa ω cum pigra ipsa sit Bothius 2 ut spisse omnia videantur c. ω, corr. Bothius ut ei videantur spisse confieri onmia 𝑥 cogitari possit etiam de octonariis habet hóc s. in se, cum p. ipsast, ut spisse omnia | videántur ei c. (coroll. com. CVII)
Paucís absoluit, né moraret diútius.
Diomedes p. 395 P. ‘moro … item P. in Hermione: paucis’ e. q. s.
diutius] cf. Fleckeisenus ann. philoll. 1870 p. 69 sq.
A té Tyndareo fíeri contuméliam,
Cuius <mé> ueretur máxume.
Non. 496, 30 ‘cum sit: veretur illam rem … veteribus genetivum pro accusativo poni placet …’
1 a te huc transposui, quod in ω post cuius legitur, ubi olim pater conieci
Non tú te e conspectu hínc amolire? . . .
Non. 73, 13 ‘amolimini est recedite vel tollite …’
Senarium commendavit Bue, exitum v. ilico supplens
Sérmonem hic nostrum éx occulto clépsit, quantum intéllego.185
Non. 20, 18 ‘clepere est furari …’
clepsit Mercerus clepit ω
Cúrrum liquit: clámide contorta ástu clupeat bráccium.
Non. 87, 26 ‘clipeat.’ Varro de l. l. V 7 M. ‘hic Pacui rudentum sibilus, hic … hic: 0.1.’
cursum conieceram linquit Quicherat clipeat Nonius, nisi quod clupeatur L clipeatur Ba braccium] etaccium Nonii ψ bacchium Varronis Med. brachium Varronis φ accium L accipium Ba Nonii (in archetypo nimirum clupeat uraccium scriptum fuerat) Varronis testimonio et adlitteratione haec potius contorta astu clamide clupeat b. commendantur.
Íbo atque edicám, frequentes út eant gratatum hóspiti.
Servius Dan. in Aen. V 40 ‘gratatur] quidam gratatur non gratulatur, sed laetatur accipiunt … Pacuvius in Hermiona hoc verbum posuit …’
edicam Bothius dicam Servius
Concórditatem hospítio adiunctam pérpetem
Probitáte conseruétis.
Non. 88, 20 ‘concorditas pro concordia.’
2 probitate F³, Delrio probitatem φ
quas gloria et —— uarietas humanum —190
Festus p. 277 M. ‘0.1 significat redargue]re. 0.1 …… 0.1 …… 0.1 …’
gloria Ursinus glorin cod. Potest refutat fatum várietas in exitu versus fuisse
Ad hanc fabulam rettuli inc. fab. LIII.
I
ab eó . .
Depúlsum mamma paédagogandum áccipit
Repótialis Líber.
Festus p. 281 M. ‘repotia: postridie nuptias apud novum maritum cenatur, quia quasi reficitur potatio.’
1 a matris modo lusi ab ea d. paedagogandum a. Mamma olim scripsi 3 repotialis liber (immo Liber suppletis in Thraecís domo Regís Bue) Scaliger (cf. coroll. XLIII) appottalis liber cod. repotiali lacte O. Muellerus r. Liberi <terra horrida> 𝑥
Set hí cluentur hóspitum infidíssimi.
Non. 88, 3 ‘cluet, nominatur …’
sed hi Junius in mg. sed (est F³H) haec ω isti Onions. Fortasse Thraeces restituendum infidissimi Bothius infidelissimi ω
. . . . . blándam hortatricem ádiugat195
Voluptátem
Non. 75, 13 ‘adiugare, adiungere. Plautus Chryse … idem Iliona …’
2 voluptatem Mercerus voluntatem ω
Matér, te appello, tú, quae curam sómno suspensám leuas
Neque té mei miseret, súrge et sepeli nátum <tuum> prius quám ferae
Volucrésque
* ⁎ *
Neu réliquias quaesó mias sireis dénudatis óssibus200
Per térram sanie délibutas foéde diuexárier. 5
Cicero Tusc. disp. I 44, 106 ‘ecce alius exoritur e terra, qui matrem dormire non sinat: 0.1 … natum. Haec cum pressis et flebilibus modis, qui totis theatris maestitiam inferant, concinuntur, difficile est non eos qui inhumati sint miseros iudicare. 0.1. metuit ne laceratis membris minus bene utatur: ne combustis, non extimescit. [4. 5] Non intellego, quid metuat, cum tam bonos septenarios’ (‘octonarios’ Lambinus) ‘fundat ad tibiam.’ Horatius Serm. II 3, 60 ‘non magis audierit quam Fufius ebrius olim, Cum Ilionam edormit, Catienis mille ducentis 0.1 clamantibus.’ Porphyrio in l. l. ‘hoc versu clamitabant qui est Pacuvii’ (‘fort. in Iliona’ vetus liber P. Danielis) ‘: [1]’ idem deinde: ‘hic Fufius (Fusius libri) Phocaeus tragoediarum actor fuit, qui cum vellet Ilionam dormientem exprimere, ut ad filii Polydori exsurgeret vocem, in scena obdormiit.’ Pseudoacro in l. l.: ‘hic Fufius actor tragoediarum fuit, qui cum Ilionam tragoediam ageret ebrius et vellet eam simulare dormientem, gravitate vini ad verum somnum ductus est … Polydorus hic necatus noctu sorori venit in somnis rogans, ut sepeliretur hoc dicens: 0.1.’ Cicero pro Sestio 59, 126 ‘at vero ille … emergebat subito, cum sub tabulas subrepserat, ut 0.1 dicturus videretur.’ Scholiasta Bobiensis in l. l.: ‘deinde post haec intulit versum de fabula Pacuviana, quae sub titulo Ilione fertur. In ea est quippe argumentum ita dispositum, ut Polydori umbra secundum consuetudinem scaenicorum ab inferiore aulaei parte procedat et utatur hac invocatione matris suae, quam sordidatus et lugubri habitu, ut solent qui pro mortuis inducuntur, filius implorabat.’ Cicero Acad. pr. II 27, 88 (cf. V)
1–5 septenarios non sine audacia effinxerunt Bentleius et Ritschelius opusc. III 26: cf. trag. Rom. 234 1 tu Reg. Gud. Brux. Bern., om. φ suspensam χ, Porphyrio suspenso ψ 2 tuum Bentleius, om. ω filium Guietus prius quam f. v. maiore intervallo a ceteris dirempta fuisse videntur Vahleno ind. 1879/80 p. 8 4 neu reliquias semiassi reis Gud. Bern. Reg. ne r. semiassis reis Brux. neu rel. semiassi regis φ neu reliquias semiesas (vel sic meas) siris Bentleius, post quem sireis formam restituit M. Hauptius neu r. mias sic sireis Bue neu r. semustas sireis Vahlenus, sed neque Polymestor Polydori corpus semustum abiecit nec Ilionam fraterni corporis tam incuriosam fore cogitari poterat, ut rogo quidem mandaret, sed nondum concrematum abriperet et feris dilacerandum relinqueret. 5 delibutam duo Oxon.
Age ádsta: mane audi: iterádum eadem istaéc mi!
Cicero Acad. pr. II 27, 88 ‘quid? Iliona somno illo 0.1 nonne ita credit filium locutum, ut experrecta etiam crederet? unde enim illa: 0.1? num videtur minorem habere visis quam vigilantes fidem?’ Idem Epist. ad Att. XIV 14, 1 ‘0.1.’ Eisdem verbis Cicero utitur etiam in Tusc. disp. II 19, 44.
baccheos sequor Fleckeiseni, anapaestos post dim. bacch. servata librorum scriptura dimetitur Bue audi om. Vindob. iterandum epist. Med. et Tusc. Gud. Reg. Brux. manta, audi, iterandum 𝑥 eadem istaec Manutius eadem ista ω epist. et Tusc. eadem et ista Acad. ω
Ea, út stagnorum umórem rimarém, loca
Non. 382, 8 ‘rimari dicitur scrutari, quaerere … Pacuvius Atalanta … 0.1 …’ (accuius Leid. actius Harl. accius rell. Pacuvius Rothius)
ea ut Bue aut ω (ut conieceram) humidorum Vossius loca scil. visi] loco B G H Confert Eur. Hec. 780 Bue
Quos égo ita ut uolui offéndo incolumis . . .
Non. 359, 2 ‘offendere, invenire.’
incolumitas B G H
Profécto aut inibi est aút iam potiuntúr Phrugum.205
Non. 124, 25 ‘inibi pro sic et mox …’
aut iam H, Lipsius tam iam φ haut inibi est: iam iam conieceram coroll. XLIV
Di me étsi perdunt, támen esse adiutam éxpetunt,
Quom príus quam intereo spátium ulciscendí danunt.
Non. 97, 14 ‘danunt, dant.’ Idem p. 104, 5 ‘expetunt pro volunt.’
1 petunt ω p. 97 praeter Urbin. 2 cum prius ω p. 104 quod prius p. 97
Fac, út coepisti, hanc óperam mihi des pérpetem:
Oculís extraxerim
Festus p. 217 M. ‘perpetem pro perpetuo dixerunt poetae. 0.1 …’
2 extraxerim, scil. aciem, conicio traxerim cod. oculos transaxim vel oculis Traeci eruam (s. eruim) <aciem> olim conieci oculis Traex careat prop. Bue
Cur ínlaqueetur híc? — Mecum altercás? tace.210
Non. 470, 7 ‘0.1, passivum.’ (‘0.1 activum, non passivum’ 𝑥)
inlaquetur Ba L mecum ed. 1480 meum ω Personas distinxit Bothius cur illa quae tu hic mecum altercata’s? secutus maxime ed. 1471 et Duentzerum 𝑥
Ne pórro te error, quí nunc lactat, máceret
Non. 16, 18 ‘lactare est inducere vel mulcere vel decipere …’
Quis deós infernos, quíbus caelestis dígnet decorare hóstiis
Non. 98, 14 ‘dignet, dignos putet.’
quis utroque loco Bothius fort. decorari hostiis Junius hostis ω
Óccidisti, ut múlta paucis uérba unose obnúntiem.
Non. 183, 20 ‘unose, simul.’
verba om. L de unose forma nuper denuo disputavit Solmsen stud. p. 66 sq.
Ibo ád eam ut sciscam quíd uelit. — Valuaé sonunt.
Non. 505, 26 ‘sonunt etiam inde manavit. Ennius Andromache aechmalotide … Iliona: ibo’ e. q. s. (Pacuvius add. Junius)
eum (sc. nuntium) conieci velit ed. pr. velint ω
Repúgnanti ego porro húnc ui detraxi úngulum.215
Festus p. 375 M. ‘ungulus Oscorum lingua anulus —— Pacuvius in Iliona: repugnanti’ e. q. s.
Paélici supérstitiosae cúm uecordi cóniuge
Festus p. 372 M. ‘vecors est turbati et mali cordis. P. in Iliona: paelici’ e. q. s.
Úsi honore crédo Achiui hunc scéptrum patientúr poti.
Non. 475, 28 ‘poti pro potiri.’
usi honore ed. princ. usi hone
ore W usi onere Ba H L usi honere φ tu si conere Mercerus Achivi hunc Bue adhuic ω avitum Mercerus hunc olim scripsi, sed manco duabus syllabis versu ab initio
Eiusdem fabulae reliquiis coniectando ascripsi inc. fab. XXX–XXXIV et inc. inc. fab. XLII.
Cf. Cicero de off. I 31, 114.
I
Áccessi Aeaeam, ét tosillam pégi lecto in lítore.
Festus p. 356 M. ‘[tonsillam ait] esse Verrius palum dolatum —— cuspide praeferratum ——— Pacuvius in Medio …’ Priscianus p. 894 P. ‘pango quoque pegi, et ex eo impingo impegi facit. Pacuvius in Medo: tonsillam’ e. q. s. (Medio Grut. Sang.) De nomine Medio cf. O. Muellerus in Varr. de l. l. VI 60.
accessi Aeam (Aean O. Müller) Bergkius, immo Aeaeam Bue acces …… eam cod. Borb. accesseram Vatic. S tonsillam Priscianus lecto Bergkius laeto Festus clivo Prisc. Erl. laevo (vel levo) φ saevo Scriverius
. . . . té, Sol, inuoco, út mihi potestatem duis
Ínquirendi meí parentis.220
Charisius p. 79 P. ‘heres, parens, homo … masculino genere semper dicuntur … et P. in Medo cum ostenderet a 0.1, ait …’
1 sq. codicis memoriam vindicavit Bue te, Sol, invoco, <mi proave>, ut mihi e. q. s. temptaveram. ínquirendi ut mei p. mihi potestatem duis Bothius
. . ques sunt ís? — Ignoti, néscio ques ignóbiles.
Charisius p. 108 P. ‘im pro eum. nam ita Scaurus in arte grammatica disputavit, antiquos im ques’ [hic excidisse quaedam videntur.] ‘hunc eundem significare consuesse et declinari ita: is eius ei eum vel im, numero plurali is’ (add. Keilius, om. cod.), ‘ut est locutus P. in Medo: ques … ques.’ Idem p. 70 P. ‘ques autem dixisse veteres testimonio est Cato … et Pacuius: ques’ e. q. s. Priscianus p. 960 P. ‘nominativum quoque pluralem non solum in i et ae, sed etiam in es, qui quae vel ques, ut P. in Medo: ques sunt isti?’
is Charisii cod. p. 108 (cf. Ritschelius opusc. IV 318), om. p. 70 isti Priscianus ignobiles om. Charisius p. 108 Personas distinxit Grotius
Quae rés te ab stabulis ábiugat? — Certum ést loqui.
Non. 73, 22 ‘abiugat, separat, alienat.’
Personas distinxit Bothius
Clamóre et sonitu cólles resonantés bount.
Non. 79, 4 ‘bount dictum a boum mugitibus.’
Diuórsi circumspícimus, horror pércipit.
Macrobius Sat. VI 1, 36 ‘Vergilius: diversi circumspiciunt. hoc acrior idem. P. in Medea …’
Quíd tandem? ubi ea est? quód receptast? — Éxul incertá uagat225
Non. 467, 25 ‘vagas pro vagaris … P. Medo …’
qui tandem Ba quod ω, h. e. quo: cf. Ritschelius nov. excurs. Plaut. I p. 57 sq. et opusc. III 124, cui adversatur Bergkius symb. ad gramm. Lat. I 75 quo Mercerus receptast Bergkius receptat ω, defendit postea Bergkius ire coeptat Mercerus incerta, sc. via ω incerte Bergkius, qui personas distinxit
Cedo quórsum itiner tetinísse aiunt?
Non. 178, 10 ‘tetinerit pro tenuerit.’
cedo Mercerus credo ω itiner Aldina itinere ω
Si résto, porgit út eam: si ire cónor, prohibet baétere.
Non. 77, 25 ‘betere’ (baetere Bamb.) ‘id est ire … P. Nyptra: vos hinc defensum patriam in pugnam. Idem bibite Medo: si resto’ e. q. s. (0.1 Junius)
porgit ut eam scripsi pergitur eam ω pergit, ut eam Mercerus poscit (vel percit) ut eam 𝑥 baetere in lemmate Ba H betere φ
Cústodite istúnc uos, ne uim qui áttolat neue áttigat.
Diomedes p. 378 P. ‘attingo … reperimus apud nonnullos auctores, quibus eloquentiae et elegantiae tributa est opinio, sine n littera dictum, quasi attigo attigis, ut P. in Medo …’ (medio Par. A) Non. 246, 3 ‘attollere, afferre.’
istum Nonius hunc Diomedes ne eum qui Nonius ne quis vim Diomedes attollat Nonius attulat Diomedes nevi Diomedis Monac. neve qui Nonius neu qui 𝑥
Linguaé bisulcis áctu crispo fúlgere
Non. 506, 16 ‘fulgere correpte pro fulgere … P. Medo …’
bisulcis ω, vindicavi coroll. LXXV sq. bisulcae N. Faber iactu N. Faber
múlier egregiíssima230
Forma
Priscianus p. 600 P. ‘vetustissimi tamen comparativis huiuscemodi’ (sc. piior, arduior) ‘sunt usi … P. in Medo …’ (Medio Reg. m. 1 Grut. Karolir. mecho Sang.)
1 egregissima Grut., verum esse contendit Bergkius symb. I 91. egregii
sisima Sang.
Caélitum camílla, expectata áduenis: salue, hóspita!
Varro de l. l. VII 34 M. ‘in Medo: caelitum’ e. q. s. ‘camillam qui glossemata interpretati dixerunt administram.’ (Medio Goth. Haun. Par. b) Servius Dan. in Aen. XI 543 ‘unde Vergilius bene ait Metabum Camillam appellasse filiam, scilicet Dianae ministram. Nam et P. in 0.1 …’ Eadem habet Macrobius Sat. III 8, 7.
Vitám propagans éxanimis altáribus
Schol. Veron. in Aen. V 93 p. 94 Keil. ‘altaria limina —— P. in 0.1 …’
exanimis conieci exanin. (i) cod. ex aris et Maius. An ex novis?
Populóque ut faustum sémpiterne sóspitent
Non. 170, 19 ‘sempiterne.’ Idem 176, 5 ‘sospitent, salvent …’
populoque ut ω p. 170 populo qui ω p. 176 superstitentque ω p. 176
Repúdio hospitium: régrediundum est ílico.235
Non. 325, 1 ‘ilico significat statim, mox.’
hospitium Heinsius: cf. 232 et Plauti Rud. 883 Poen. 1041 auspicium ω
Possum égo istam capite cládem auerruncássere.
Non. 74, 25 ‘averruncare, avertere …’
possim Urbin. istam capite] istanc a te Lipsius (aps te 𝑥)
Quá super red ínterfectum <tú> esse dixisti Híppotem?
Festus p. 305 M. ‘super —— ponitur etiam pro de, Graeca consuetudine, ut illi dicunt ὑπέρ —— P. in Medo: qua’ e. q. s.
re cod. Hippotem dixisti cod.: olim dixti Hippotem creticum tetrametrum finire volui
Atque éccum in ipso témpore ostentúm senem!
Festus p. 194 M. ‘ostentum non solum pro portento poni solere, sed etiam participialiter ……… testimonio est P. in Medio: atque’ e. q. s.
Quís tu es, mulier, quaé me insueto núncupasti nómine?
Varro de l. l. VI 60 M. ‘nuncupare nominare valere apparet in legibus … item in choro in quo est … item in Medio: quis’ e. q. s. Diomedes p. 449 P. ‘quis mulier, cum dici debeat quae mulier, apud Pacuvium: quis’ e. q. s. ‘pro quae. masculinum quis pro feminino posuit.’ Charisius p. 240 P. ‘soloecismus fit … pronominibus, ut: 0.1? pro quae.’ [Sergii] explan. GL IV 563 K. ‘soloecismus … per genera … apud Pacuvium: quis’ e. q. s. Pompeius GL V 206 K. ‘apud maiores nostros indifferenter invenimus hoc pronomen, et quis vir et quis mulier … est autem ratio et origo huius pronominis a Graeco … τίς autem apud illos tam masculini generis est quam feminini. ergo … servaverunt etiam genus antiqui, ut est: 0.1? quis mulier habemus et in Ennio et in Pacuvio et in ipso Terentio.’ Non. 198, 1 ‘cuis et generi feminino attribui posse veterum auctoritas voluit … Pacuvius: quis’ e. q. s. Iuliani excerpta GL V 319 K. ‘quisnam masculini generis est aut feminini? Apud veteres commune genus habebatur. Da eius exemplum. 0.1?’ cf. anal. Helv. p. 138.
quisquis Nonius quisnam Iuliani exc. es tu Iuliani exc. mulier qui me Diomedes qui mulier me hoc Pompei Wolfenb. Pariss. B C mulier qui me hoc Pompei φ mulier quae tam (quem etam Bern., i. e. quae me tam) Iuliani exc. mulier quid me fuit qui commendaret insueto om. Pompeius inconsueto (inconsuetu Bern.) Iuliani exc. nuncupas eadem
Séntio, patér, te uocis cálui similitúdine.240
Non. 6, 29 ‘calvitur dictum est frustratur … Pacuvius Medo: sentio … similitudine. et [XXII]’ (sedet H¹ sed BaGH² set L)
te uxoris Urbin.
Set quíd conspicio? núm me lactans cáluitur
Aetás?
1 iambine an trochaei numerandi sint incertum 2 Aeetes Bergkius
neque —— <profundum>
Festus p. 229 M. ‘[profundum ——] altum est ac fundum —— 0.1 ……’
Cicero de nat. deor. III 19, 48 ‘quid Medeae respondebis … quid huius Absyrto fratri, qui est apud Pacuvium Aegialeus? sed illud nomen veterum litteris usitatius.’
Coniectura partim certa adiunxi inc. fab. XXXV–XXXVIII, inc. inc. fab. XCV. XCVIII sq. CI. CII; Halmius addidit inc. inc. fab. LXXIX.
facta ad Sophoclis exemplar
I
Cédo tuum pedém <mi>, lymphis fláuis fuluum ut púluerem
Mánibus isdem, quíbus Vlixi saépe permulsi, ábluam245
Lássitudinémque minuam mánuum mollitúdine.
Gellius II 26, 13 ‘flavus contra videtur e viridi et rufo et albo concretus … sic multo ante’ (sc. Vergilium) ‘Pacuvius aquam flavam dixit et fulvum pulverem. cuius versus, quoniam sunt iucundissimi, libens commemini …’
1 tuum Fleckeisenus tum ψ tamen χ mi Peerlkampus, om. ω mihi Bothius lumpis Ritschelius opusc. II 490: cf. coroll. LXXVI fulvum Palat. favum Vat. Reg. Rott. flavum φ, defendi Martialis 14, 71 monet Bue
Anticlea
Lénitudo orátionis, móllitudo córporis
Cicero Tusc. disp. V 16, 46 ‘ea, quae Anticlea’ (Anticlia Pith. Euryclea videri habere aliq. Oxon. cum ed. Ven. 1481 testatur Orellius) ‘laudat Ulixi pedes abluens …’ Non. 132, 3 ‘lenitudine pro lenitate … Cicero Tusculanarum lib. iiii: lenitudo’ e. q. s.
Páriter te esse erga íllum uideo, ut íllum ted ergá scio.
Non. 375, 7 ‘pariter, similiter … P. Nitra …’
ted Vossius te ω illunc erga te Umpfenbachius cf. Plauti Pseud. 1020
Spartám reportare ínstat, id si pérpetrat.
Festus p. 217 M. ‘perpetrat, peragit, perficit. P. in Teucro — 0.1: Spartam’ e. q. s. (0.1 Scaliger)
reportare O. Muellerus reponare cod. reportari Lindemannus reponere Scaliger
Nec úlla subscus cóhibet compagem áluei,250
Sed súta lino et spárteis serílibus
Festus p. 343 M. ‘serilla’ (serilia Turnebus Adv. XVII 7) ‘Verrius appellari putat navigia Histrica ac Liburnica, quae lino ac sparto condensantur, a conserendo et contexendo dicta, quia dicat P. in Niptris: nec ulla’ e. q. s. ‘cum περιφραστικῶς et ficto vocabulo usus sit pro funiculis, qui sparto conseruntur.’ Idem p. 306 M. ‘[subscudes ap]pellantur cuneatae ta[bellae, quibus] tabulae inter se con[figuntur, qui]a, quo eae immittuntur, [succuditur. 0.1 in Niptris [1]’ Pauli Festus p. 307 M. ‘subscudes appellantur tabellae’ e. q. s. ‘Pacuvius: nec ulla s. c. compagem.’
Inde Aétnam montem aduénio in scruposám specum.
Non. 223, 1 ‘specus … feminino … Accius Niptris …’ (in ni psaltriis Urbin. 308) Priscianus p. 713 P. ‘hic specus, quod tam masculinum quam neutrum invenitur … feminino tamen hoc nomen quoque invenitur … Pacuvius in Niptris: 0.1.’ cf. anal. Helv. 102.
inde advenio montem Aetam scr. sp. Nonius advenio in scr. sp. ceteris omissis Priscianus inde advenio montem Oetam scr. sp. edd., Bentleius. Temptavi olim vel inde Aetnam advenio montem vel Aetnam inde montem advenio in scr. sp. scrupulosam (scropulosam) Prisciani ψ scripsam Nonii L
aetate íntegra,
Feróci ingenio, fácie procerá uirum
Gellius XIII 30 (29), 3 ‘sicuti quidam faciem esse hominis putant os tantum et oculos et genas, quod Graeci πρόσωπον dicunt: quando facies sit forma omnis et modus et factura quaedam corporis totius … itaque Pacuvius in tragoedia, quae Niptra inscribitur, faciem dixit hominis pro corporis longitudine. Aetate, inquit, integra’ e. q. s. Excerpta Gelliana edita a Reifferscheidio mus. Rhen. XVI p. 10 ‘faciem hominis quidam putant esse os tantum et oculos et genas, cum facies sit modus et factura quaedam corporis totius … unde Pacuvius faciem hominis dixit pro statura: aetate, inquit, integra’ e. q. s. Non. 52, 33 ‘faciem, totius corporis formam, πρόσωπον, id est os, posuit antiquitas prudens … P. Nupta …’
virum om. Nonius
Vos hínc defensum pátriam in pugnam baétite.255
Non. 77, 25 ‘betere’ (baetere Bamb.) ‘id est ire … P. Niptra … in 0.1 …’ (0.1 Junius)
vos edd. bos ω betite Junius bibite ω
Vlixes
Pedetémptim ac sedató nisu,
Ne súccussu arripiát maior
Dolor
* ⁎ *
Chorus
Tu quóque Vlixes, quamquám grauiter
Cernímus ictum, nimis paéne animo es 5260
Mollí, qui consuetús in armis
Aeuom ágere
* ⁎ *
Vlixes
Retinéte, tenete! opprímit ulcus:
Nudáte! heu mé miserum, éxcrucior!
Operíte: abscedite iám iam. 10265
Mittíte: nam attrectatu ét quassu
Saeuum ámplificatis dolórem.
Cicero Tusc. disp. II 21, 48 ‘non nimis in Niptris ille sapientissimus Graeciae saucius lamentatur vel modice potius. Pedetemptim, inquit, et [1–3]. Pacuvius hoc melius quam Sophocles: apud illum enim perquam flebiliter Ulixes lamentatur in volnere: tamen huic leniter gementi illi ipsi, qui ferunt saucium, personae gravitatem intuentes non dubitant dicere [4–7]. Intellegit poeta prudens ferendi doloris consuetudinem esse non contemnendam magistram. Atque ille non inmoderate magno in dolore [8. 9]. Incipit labi: deinde ilico desinit [10–12], Videsne ut obmutuerit non sedatus corporis, sed castigatus animi dolor? Itaque in extremis Niptris alios quoque obiurgat, idque moriens [X].’ Charisius p. 190 P. ‘pedetemptim … Tullius Tusculanarum secundo: 0.1.’
1 ac Charisius ite et Ciceronis libri 6 consuetus] defendit CFW Mueller prosod. 292 omissum es, quamquam potest in clausula versus verbum finitum secutum esse. (cf. coroll. XXI) consuetu’s Wolfius in ed. pr. consueris Bentleius consueveris ‘codex optimus’ Davisii 8 opprimit Vossius opprimite ω 9 me miserum aliq. libri, Bentleius miserum me φ 10 abscedite, iamiam Davisius
Vlixes
Cónqueri fortúnam aduersam, nón lamentarí decet:
Íd uiri est offícium, fletus múliebri ingenio ádditus.
2 additust Bentleius additur maluit Bue
Barbáricam pestem súbinis nostris óptulit,270
Nouá figura fáctam, commissam ínfabre.
Non. 40, 32 ‘infabre, foede, ut est affabre pulchre. P. Niptra …’ Idem 248, 20 ‘committere, effigiare. P. Niptra …’
1 pristem Quicheratus subinis scripsi: cf. Pauli Festus v. sybinam p. 336 M. sabinus ω p. 248 navibus ω p. 40 optulit] optum L p. 40 2 novam figura fatam B G p. 248 novam figuram factam φ ibidem
His addenda videntur inc. fab. XXXIX. XL et fortasse inc. inc. fab. LI. LII. LIII.
Servius in Aen. IV 469 ‘Pentheus autem secundum tragoediam Pacuvii furuit etiam ipse.’ Servius Dan. ‘Pentheus autem furuisse traditur secundum tragoediam Pacuvii. de quo fabula talis est. Pentheus, Echionis et Agaves filius, Thebanorum rex, cum indignaretur ex matertera sua Semele genitum Liberum patrem coli tamquam deum, ut primum comperit eum in Cithaerone monte esse, misit satellites, qui eum vinctum ad se perducerent. qui cum ipsum non invenissent, unum ex comitibus eius Acoeten captum ad Pentheum perduxerunt. is cum de eo graviorem poenam constitueret, iussit eum interim claudi vinctum: cumque sponte sua et carceris fores apertae essent et vincula Acoeti excidissent, miratus Pentheus spectaturus sacra Liberi patris Cithaerona petit: quem visum Bacchae discerpserunt. prima autem Agave mater eius amputasse caput dicitur, feram esse existimans.’
cf. Euripidis Bacchae et Ovidii metam. III 511 sqq.
I
. árdua per loca agréstia pes
Trepidánte gradu nitítur . .
Non. 353, 14 ‘niti rursum ambulare.’
1 sq. anapaestos agnovit Vossius. 1 agrestia pes (vel sic) scripsi agrestia ac ψ agresti ac B agrestiaque aegre Bue
. . corpusque meúm tali
Maeróre errore macóre senet.275
Non. 137, 1 ‘macore pro macie.’
1 tali] tabe ed. 1526 (cf. coroll. XLV) 2 error L aegrore Lachmannus. cf. Plauti Rud. 215 (coroll. XLV)
Lapít cor cura, aerúmna corpus cónficit.
Non. 23, 8 ‘lapit significat obdurefacit et lapidem facit.’
Parum ést, quod te aetas mále habet, ni etiam hunc ád malam
Aetátem adiungas crúciatum reticéntia?
Non. 1, 31 ‘0.1 senectutem veteres dixerunt …’
1 nisi Ba hic ψ, om. L an huc? 2 reticentia L¹, Gulielmius reticenti φ an reticentiae?
Pátior facile iniúriam, si est uácua a contumélia.279
280
Non. 430, 15 ‘iniuria a contumelia hoc distat: iniuria enim levior res est.’
vacua contumelia ed. pr., fort. recte Quadratum versum discripsit Bothius, senariorum frusta ipse olim
Mane, éxpedibo: fác tu contra míhi quod rogo respóndeas.281
282
Non. 477, 2 ‘expedibo pro expediam …’
iambicum octonarium indicavit 𝑥 fac tum mihi contra ψ fac mihi contra Ba fac tu mihi contra ed. princ. ac tu mihi contra olim conieci verbo rogo senarium claudens. Probatis illis trochaicos septenarios mane Éxpedibo e. q. s. Usenerus praeferebat
Gnate, órdinem omnem, ut déderit, enodá patri.
Non. 15, 17 ‘enoda significat explana …’
gnate Mercerus gnato ω ut dederat Urbin., unde ut res erat conieci. utut erit Palmerius enoda Palmerius enodat ω pater H gnato … pater Onions gnato … enodat pater Ed. Becker
Constérnare, anime, ex péctore aude ecuóluere
Consílium subito, méns, quod enatúmst modo,285
Qui pácto inimicis mórtem et huic uitam ófferas.
Non. 262, 27 ‘consternari significat deici. Consternari rursum erigi.’
1 consternate Vossius animae ω anima Schegkius. post anime interrogandi notam posuit 𝑥 aude ecvolvere conicio hac (hanc B G H) et volvere ω hoc evolvere Bothius hoc evolvito 𝑥 2 subito, mens conicio Schegkio praeeunte, qui nominativum mens habuit. subit omnes ω quod enatum est Vossius quod de nata est ω quod natum est Lipsius e re nata Palmerius Dubito an subitum mentis quod natumst praeferendum sit. subitum, res quod enatast Madvicus 3 offeras G H efferas φ afferas ed. Mediol.: cf. Acci v. 360 coroll. XLV consternare, a., ex p. hanc e. | c. s., nisi quo dea nata est m. Bue, quae sic fere intellegi vult: ‘mirare feminam consiliatricem, nisi forte divinae sit originis’.
Nam mé perbitere, íllis opitulárier
Quouís exitio cúpio, dum prosím . .
Non. 153, 23 ‘perbitere, perire.’
1 perbitere Junius pervitere ω 2 prosim modo Gulielmius nam me p. | quovis e. c. d. possim illis opitularier Quicherat
. . . . régnum potior, cóniugem macto ínferis.
Non. 501, 21 ‘potior illam rem.’
Nón potest, Melaníppe, hic sine tua ópera exanclarí labos.290
Non. 292, 4 ‘exanclari, perfici.’
labos Lipsius clavos ω
Postquam ést oneratus frúgum et floris Líberi
Non. 498, 12 ‘genetivus positus pro ablativo …’
oneratus Ba honoratus φ
Ecfáre, quae cor tuúm timiditas térritet.
Non. 228, 17 ‘timor … feminini.’
ecfare Mercerus etfare ω territat Ed. Becker
<Et> támen offirmato ánimo mitescit metus.
Non. 406, 9 ‘tamen significat tandem.’
et addidi, nisi tamen offirmatod praefers
Séd nescio quid núnc est: animi horrésco et gliscit gaúdium.
Non. 22, 16 ‘gliscit est congelascit (concalescit 𝑥) et colligitur, vel crescit vel ignescit …’
nunc coroll. com. CXXII proposui (cf. Luchs Herm. VI 270) nam ω horrescit et gliscit ω (cf. coroll. XLVI) horresco, gliscit Bothius horrescit, gliscit edd. (cf. Lucr. III 28 Stat. Theb. I 493) crescit, gliscit Bue (conl. anthol. 248 R.)
Regum ímperator, aéternum humanúm sator295
Non. 495, 26 ‘accusativus numeri singularis positus pro genetivo plurali … Pacuvius Athalanta … idem Periboea …’
regum Gulielmius regnum ω aeternum humanum scripsi, i. e. deorum hominumque (cf. coroll. XLVI) aeternum morum ψ aeternum mox Ba aeterne humanum Bothius
. . . . . precor ueniám petens,
Vtí quae <ego> egi ago áxim uerruncént bene.
Non. 185, 26 ‘verruncent, id est vertant …’ Idem 505, 18 ‘axim, egerim. P. Periboea: 0.1.’
1 veniam petens: cf. coroll. com. CXXII 2 uti Bue ut ω p. 185 aut ω p. 505 ego inseruit Bue axim ed. 1526 exim ω p. 185 vel axim ω p. 505, Bergkius everruncen ω p. 505 omnia uno octon. iamb. conclusit 𝑥
Tu, múlier, tege te et túta templo Líberi.
Non. 476, 12 ‘tutant …’
tota Ba H L templo Albertus Langius templa ω
nám si te regerét pudor,
Siue ádeo cor sapiéntia inbutúm foret300
Non. 521, 10 ‘inbuere consuetudo inducere existimat …’
1 regeret ed. 1526 tegeret ω
Métus egestas, maéror senium, exíliumque et senectús . .
Non. 3, 1 ‘senium est taedium et odium, dictum a senectute … nam aetatem malam senectutem veteres dixerunt … senium ipsum positum sic … P. Periboea …’
senectus tuetur Bue mus. Rhen. 42, 587: ut interpretamentum vocis senium delebatur, cuius loco desertitas (conl. inc. fab. LXIII) ego, mendicitas Bue proposueramus, grandaevitas Onions
Tríplici pertimefáctus maerore ánimi incerte erráns uagat.
Non. 467, 33 ‘vagas pro vagaris … P. Periboea: in triplici’ e. q. s. (0.1 Leid. Bamb.)
triplici Vossius in triplici ω praeter Ba L, de quibus vide supra: nam latere potest
Béluarum <haec> ác ferarum aduéntus ne taetrét loca.
Non. 178, 8 ‘tetret, foedet, polluat.’
beluarum ac ferarum ω beluarumque huc ferarum olim scripsi. Temptari alia possunt, velut haec ferarum ac beluarum vel (ut Bue) beluarum adventus ac ferarum
Quámquam aetas senét, satis habeam uírium ut te ara árceam.304
305
Priscianus p. 887 P. ‘senesco incohativum est: nam positivum eius seneo invenitur in usu. Accius … Pacuvius in Periboea: quamquam’ e. q. s. (in Periboea om. Sang.)
Septenarium agnovit Bothius, constituit M. Hertzius. satis habeam tam̅ Reg. m. 2 satis habeam rem ψ satis tamen habeam ipse olim in senario
Neque tuúm te ingenium móderat, neque fratérnum ira exiliúm leuat.
Non. 336, 26 ‘levare rursum relevare …’ Idem 471, 7 ‘moderant pro moderantur.’ Idem 472, 20 ‘moderant pro moderantur …’
tunc te ω p. 336 moderant ω p. 336, Ba p. 471 fraternon ω p. 471 irae L p. 336 ut Plauti Rud. 247 iram Quicherat vetat ω p. 471
Ó multimodis uárium, et dubium et prósperum copém diem!
Non. 84, 23 ‘copi pro copioso …’
varium scripsi variae H L varie φ: an recte?
Fléxa, non falsa aútumare díctio Delfís solet.
Non. 237, 2 ‘autumare est dicere.’
plexa conl. Festi p. 230 M. glossa Bergkius (sed cf. Cicero de div. II 56, 115 ‘oraculis … partim falsis … partim flexiloquis et obscuris.’)
. . scrupea saxéa Bacchi310
Templá prope adgreditur
Varro de l. l. VII 6 M. ‘in caelo templum dicitur, ut in Hecuba … in terra, ut in Periboea …’
1 sq. numeros Bergkius dactylicos metiebatur saxea probavit post Lachmannum Bergkius e
saxa F saxa φ 2 aggreditur F An adgreditor? olim adgredite conieci
. . . tiasantém fremitu
Concíte melum!
Non. 213, 13 ‘melos … masculino …’
1 thesiantem ω, h in W suprascr. (cf. coroll. XLVI) thyasantem Scriverius fremitu Junius fremita ω 2 concidi ω concine Palmerius
Inserendum praeterea huic fabulae inc. fab. XLI. Merus vel librarii vel diorthotae error est apud Nonium p. 89, 14 v. ‘coepere’ quod pro Hypobolimaeo Caecilii (fr. V) laudatur Periboea.
I
Quae désiderio alúmnum, paenitúdine,
Squalé scabreque, incúlta uastitúdine
Non. 152, 29 ‘poenitudinem P. Teuchro …’ (Teucro Bamb.) Idem 169, 23 ‘scapres pro scabres …’ (‘scabres pro scabra es’ Quicherat) Idem 185, 2 ‘vastities et vastitudo et vastitas …’ Idem 243, 4 ‘alumnum, filium …’ Festus p. 372 M. ‘vastum pro magnum; ponitur tamen et pro inani. Accius — et Pacuvius [2]’ Eundem versum videtur Varro Manio saturae (fr. 254 B.) inseruisse ‘0.1.’
1 poenitudine ω p. 169. 185. 243 penitudinis Ba H L p. 152 poenitudini φ p. 152 2 squale squapreque ed. Nonii a. 1526: cf. Varro. squales scabresque (quae p. 185 qua 169) Nonius p. 185. 169. 243 squale scaverisque ψ p. 152 qualescaverisquae Ba p. 152 quales scabres que Festus inculta vastitudine: cf. Ter. haut. 295: an inluvie ac vastitudine?
Post quám defessus <ést> perrogitando áduenas315
<Omnís> de gnatis, néque quemquam inuenít scium
Priscianus p. 634 P. ‘scio, scius: sic Apuleius … et P. in Teucro …’
1 est add. Vossius: cf. Plauti Amphitr. 1014 2 eorum post neque inseruit Hermannus
Neque pérpetrare précibus imperió quiit
Festus p. 217 M. ‘perpetrat, peragit, perficit.’
imperio (sic iam Scaliger) quiit Hermannus inpetria quid cod. nec pretio quiit Vossius impetrita quit O. Mueller
Nihílne a Troia adpórtat fando? . . .
Schol. Veron. in Aen. II 81 ‘[fando …] et P. in Teucro …’
nilne Lachmannus An adportas? fando: cf. coroll. com. CXXII
Quam té post multis túeor tempestátibus!
Non. 407, 32 ‘tempestas, tempus …’ Idem 414, 2 ‘tueri, videre …’
ebeor ω p. 407
Periére Danai, pléra pars pessúm datast.320
Priscianus p. 668 P. ‘plerus plera plerum, absque que additione … Pacuvius in Doloreste … idem in Teucro …’ Festus p. 230 M. ‘plera dixisse antiquos testis est Pacuius cum ait: plera p. p. d.’
pessum data est Priscianus pessum datur Festus, non male
Profúsus gemitu, múrmure ‘occisti’ ántruat.
Festus p. 229 M. ‘profusus ——— 0.1 occistians rua …’ Paulus p. 228 M. ‘profusus … alias abiectus iacens. 0.1 g. m.’
occisti antruat scripsi occistians rua cod. oscitans ruat Ursinus occentans ruat Dacerius occisitans ruat O. Muellerus occursans ruat Hermannus
Nos íllum interea próliciendo própitiaturós facul
Remúr.
Non. 111, 20 ‘facul pro faciliter …’
Iambos discripsi cum Buechelero: cf. Skutsch Plaut. et Rom. 122 praeficiendo (proficiendo Urbin.) ω perliciendo Bothius
Nam Teúcrum regi sápsa res restíbiliet.
Festus p. 325 M. ‘sas Verrius putat significare eas —— idem cum ait sapsam pro ipsa nec alia —— et P. in Teucro …’
Haúd sinam quidquám profari príus quam accepso quód peto.325
Non. 74, 31 ‘accepso, accipio.’ (‘accepero’ Quicherat)
Facéssite omnes hínc: parumper tú mane!
Non. 306, 33 ‘facessere significat recedere … Pacuvius Teucro [XIX] item [326].’ Pauli Festus p. 86 M. ‘facessere … interdum vero pro abeat ponitur. 0.1, id est abite.’
omnes hinc Pauli Festus hinc omnes Nonius distinxerunt alii ante tu
Telamo
Ségregare abs te aúsu’s aut sine íllo Salaminem íngredi,
Néque paternum aspéctum es ueritus, quom aétate exacta índigem
Líberum lacerásti orbasti extínxti, neque fratrís necis
Néque eius gnati párui, qui tibi ín tutelam est tráditus—?330
Cicero de orat. II 46, 193 ‘quid potest esse tam fictum quam versus, quam scaena, quam fabulae? Tamen in hoc genere saepe ipse vidi, ut ex persona mihi ardere oculi hominis histrionis viderentur 0.1 dicentis:’ (<span style="letter-spacing: spondallia illa;">0.1, l eadem manu suprascr., Erl. 0.1 Abrinc., 0.1 ceteri libri spondaulia Salmasius ad Solin. I 88 e 0.1 Hermannus Opusc. I 304 0.1 Justus Jeepius Philol. LV 305 sq. e 0.1 Harnecker.) ‘0.1? Numquam illum aspectum dicebat, quin mihi Telamo iratus furere luctu filii videretur. At idem inflexa ad miserabilem sonum voce: 0.1 flens ac lugens dicere videbatur. Quae si ille histrio, cotidie cum ageret, tamen recte agere sine dolore non poterat: quid Pacuvium putatis in scribendo leni animo ac remisso fuisse? Fieri nullo modo potuit.’ Ibidem III 58, 217 ‘aliud enim vocis genus iracundia sibi sumit, acutum, incitatum, crebro incidens … et ea quae tu dudum, Antoni, protulisti: 0.1.’
1 ausus vulgo Salaminem Laud. Salaminam Lagom. 4 Salamina φ 2 quom Erl. m. pr., Abrinc. cum Lagom. aliquot, Gud. c quem φ, probavit Hermannus 3 extinxti Manutius exstincxisti Erl. extinxisti φ 4 neque eius grati, litterae r corruptelae signo supra inposito Abrinc. neque eius crati Erl., lineola voci eius subducta. neque gnati eius Hermannus tutela est Erl. tutelast Harl. Abrinc. Miseritum est secutum esse videtur Hermanno
mihi classem ímperat
Théssalum nostrámque in altum ut próperiter dedúcerem.
Non. 155, 4 ‘properatim et properiter, celeriter, properanter …’
1 imperat Mercerus impetrat ω 2 Thessalam ed. 1526 navitam Urbin. 308
Rápide retro citróque percito aéstu praecipitém ratem
Réciprocare, undaéque e gremiis súbiectare adflígere
Festus p. 274 M. ‘reciprocare pro ultro citroque poscere usi sunt antiqui, quia procare est poscere.’ Paulus p. 275 M. ‘reciprocare pro ultro citroque poscere … procare est poscere: 0.1 s. a.’
1 sic Buecheleri partim ingenio adiutus effinxi. rapido reciproco percito augusto citare rectem cod. rapide percitam aestus ociter ratem Hermannus rapido ultro citroque percitae aestu (vel austro) praecipitem ratem Bue 2 reciprocare scil. venti undaeque e gremiis subiectare adfligere Hermannus unde eque gremiis subiectare adfigere cod. Festi unde eque gremiis sublectare ac figere Paulus undae eque gremiis s. a. Bue harenas intellegens, sed ratem huc quoque pertinet
. . . . ármamentum strídor, flictus náuium,335
Strépitus fremitus, clámor tonitruum ét rudentum síbilus
Servius Dan. in Aen. I 87 ‘stridor autem est sibilus. Pacuvius in Teucro: 0.1.’ Varro de l. l. V 7 M. ‘quemadmodum quodque poeta finxerit verbum, confinxerit, declinarit. Hic 0.1.’ Servius Dan. in Aen. IX 667 ‘flictu … et locutus est iuxta antiquum morem. 0.1.’ Caelius in Ciceronis epist. ad Fam. VIII 2 ‘in theatrum Curionis Hortensius introiit … hic tibi [2]’ Conflavit has particulas G. Hermannus. Contulit Bergkius de fragm. Soph. e Sophoclis Teucro fr. 520 N².
2 cf. Plauti Amph. 1062
Úbi poetae pró sua parte fálsa confictánt, canunt,337
338
Quí causam humilem díctis amplent
Non. 506, 26 ‘amplant pro amplificant.’
Bothius trochaeos agnovit 1 ubi falsa poetae Pro parte sua Hermannus anapaestos cum Grotio dimensus sua arte Rothius, probabam, nisi quod ablativi suad umbram in corruptela agnoscere mihi visus eram confictant Bergkius conficta ω conficte Quicherat canunt Bergkius canant ω aggerant Bue autumant ipse conieceram 2 quia W amplent W¹ amplant φ
Quamquam ánnisque et aétate hoc córpus putrét340
Non. 159, 17 ‘putret.’
Baccheos indicavit Ritschelius nov. excurs. Plaut. I 65, sed idem senarii varias formas (cf. opusc. II 621) proposuit. quamquam mi annisque et a. h. c. p. Hermannus. Senarii primam syllabam (e. c. nam) ipse olim explendam statui
Aut me óccide, illinc si úsquam probitám gradum.
Non. 154, 3 ‘providere’ (probitere Stewechius) ‘promovere ecferre.’
illinc si usquam Vossius illa hinc si ne usquam ψ (in si ne litteris sei latere potest) probitam Stewechius provideam ω progrediam Onions
Té repudio néc recipio: náturam abdicó: facesse!342
343
Non. 306, 32 (cf. XI)
Octonarium trochaicum constitui quem olim Hermanno auctore in duorum senariorum frustula discerpseram. naturam dico facessti (facesst G L facesse ms. Fabri facessite H, om. B) ω naturam abdico: facesse, i Hermannus natum abdico, facesse Mercerus natum meum abdico: facesse hinc conicio conl. 55 et 326
. . . . ut égo, si quisquam mé tagit
Festus p. 356 M. ‘tagit P. in Teucro: ut ego’ e. q. s. ‘et tagam idem in Hermiona — sine dubio antiqua consuetudine usurpavit: nam nunc ea sine praepositionibus non dicuntur, ut contigit attigit.’
at Bergkius
nisi coérceo345
Protéruitatem atque hóstio feróciam
Festus p. 270 M. ‘redhostire, referre gratiam —— nam et hostire pro aequare posuerunt —— et Pacuius in Teucro: nisi’ e. q. s. Non. 121, 15 ‘hostire est comprimere, recedere (‘recidere’ Quicherat), dictum ab hostia, Pacuvius Teucro: nisi’ e. q. s. ‘hostire, offendere cedere (i. e. caedere). Pacuvius Erotopaegnion lib. II’ (Laevius Mercerus, sed fortasse alter Pacuvii locus ante Laevii nomen excidit) Idem 490, 19 ‘ferocia pro ferocitate.’
Sic truncata extant apud Nonium p. 490: nisicitia fercitate (fericitate Ba L ferocitate H) at que ferocia, in quibus non diversa a nostris latere iudicavit post Mercerum Hermannus; historico alicui tribuit Stowasser progr. Freist. 1884 p. 5 1 coerceo Ursinus coeaceo cod. Festi coercuero Nonius p. 121 2 proptervitatem L Nonii p. 121 protervitates Festus hostiaero Nonii p. 121 H
Adiunxi huius fabulae reliquiis inc. fab. XLIII–XLV. XLIX. L, inc. inc. fab. XLIV. XLVI. XLVII. XLIX.
I
Pastor
Exórto iubare, nóctis decurso ítinere
Varro de l. l. VI 6 M. ‘ut ante solem ortum, quod eadem stella vocatur iubar, quod iubata, Pacui dicit pastor …’ Ibidem VII 76 M. ‘iubar … huius ortus significat circiter esse extremam noctem; itaque ait Pacuius: exorto’ e. q. s. Antiopae exordio desumptum videtur.
Ódi ego homines ígnaua opera et phílosopha senténtia.
Gellius XIII 8 ‘item versus est in eandem ferme sententiam Pacuvii, quem Macedo philosophus, vir bonus, familiaris meus, scribi debere censebat pro foribus omnium templorum …’ Non abhorrere a Seti in Antiopa persona monuit Valckenarius Diatrib. p. 77. Comparavit Hartungus Eur. rest. II 420 fr. Eur. 61 N². μισῶ σοφὸν Ὄντʼ ἐν λόγοισιν, ἐς δʼ ὄνησιν οὐ σοφόν, quod in margine Orionis ἐξ ἀ ε̄ν/
Λ sumptum esse notatur, h. e. Schneidewino interprete ἐξ Ἀλεξάνδρου.
odi ego (ut Plauti Amphitr. 328) vel ergo odi Bothius ego odi ω, quod olim ita tuebar, ut primam versus syllabam excidisse statuerem. Erunt fortasse qui ego odi homones commendent (coroll. XXXVI)
Tu córnifrontes páscere armentás soles.
Non. 190, 20 ‘armenta … feminino Ennius … vivius: tu’ e. q. s. (cf. Thilo ad Servium Aen. III 540) Amphioni in Antiopa scite tribuit Welckerus Gr. tr. p. 821.
tu pascere cornifrontes soles armentas Nonius, corr. Junius
Agite íte, euoluite rápite, coma350
Tractáte per aspera sáxa et humum,
Scindíte uestem ocius!
Marius Victorinus GL VI 77 K. ‘anapaesticum melos binis pedibus amat sensum includere, ut apud Accium … Contra Pacuvius novare propositum volens noluit intra binos pedes, ut superius, finire sensum, sed secundum Euripidem dactylicum metrum quod appellatur induxit, ut nominis (mominis?) mutatio diversitatem daret, huiusmodi stasimo seu periodo usus …’ Baccharum in Antiopa choro tribuit conl. fr. XII Hartungus.
1 evoluite (sc. e latebris) Kiesslingius voluite ω eam voluite volebam avellite Bue coma tractate coniungenda esse vidit Usenerus
ah!
Cepísti me istoc uérbo, miseretúr tui.
Non. 477, 16 ‘miseretur pro miseret …’
1 sq. at (ad Ba L ac suprascr. W) cepisti ω Atalanta (quasi fabulae nomen): cepisti Mercerus atat cepisti Gulielmius 2 me om. L, ut integer senarius ah! cépisti e. q. s. evadat istoc verbo Mercerus isto cum herbo (erbo W) ω
Miserét me, lacrimis língua debilitér stupet.355
Non. 98, 17 ‘debiliter, debilitate.’ Hoc et sequens fr. potuit in Antiopa locum habere; nisi forte fr. VI ex Iliona potius excerptum est.
Qua te ádplicasti támen aerumnis óbruta?
Priscianus p. 860 P. ‘plico plicas plicui vel plicavi … invenitur tamen etiam cum praepositione in avi faciens praeteritum, sed in raro usu. Pacuvius …’ Cf. Antiopae fr. XIV.
qua Ba quae φ quo Bothius quoi 𝑥 adplicasti Brugmanus adplia
cuisti H adplicavisti (appl.) φ tam edd. ante Ascensianam a. 1516, Vossius ‘ex ms.’ tam aer. adplicavisti prop. 𝑥
quin etiám ferae,
Quíbus abest ad praécauendum intéllegendi astútia,
Mórtis iniectó terrore horréscunt . . . . .
Cicero de fin. V 11, 31 ‘omnes metu mortis afficiuntur … 0.1, inquit Pacuvius, 0.1 p. i. a. 0.1.’ Vocem horrescunt Pacuvianam esse censet Madvicus, illa autem: 0.1, quae in versus speciem redegi, contractam in brevius Pacuvii sententiam exhibere. Statui autem Ulixem in Armorum iudicio hoc exemplo usum esse.
2 astucias Pal. astuties dubitanter Madvicus
Pandíte ualuas, <remouéte seras,360
Vt> cómplectar!
Festus p. 282 M. ‘[reserari] ———— 0.1 …… 0.1’ e. q. s.
1 sq. removete seras, ut Scaliger. Nihil apparet in codice
Nunc prímum opacat flóra lanugó genas.
Pauli Festus p. 94 M. ‘Pacuvius genas putat esse, qua barba primum oritur, hoc versu …’ De Parthenopaeo in Atalanta dictum videtur: cf. Aeschyli Sept. 534 στείχει δʼ ἴουλος ἄρτι διὰ παρηίδων.
flora Scaliger: cf. Acc. 246 flore ω
. . . . térra exhalat aúram ad auroram úmidam.
Varro de l. l. V 24 M. ‘humor hinc, itaque ideo Lucilius: terra abit in nimbos imbremque. 0.1, humectam.’
exhalat Laetus exalat F exhalabat cod. B ad] atque F aurora Bothius humidam ω exhalat auram terra ab aurora humidam Grotius
Graiúgena: de istoc áperit ipsa orátio.
Cicero de nat. deor. II 36, 91 ‘dicaturque tam aether Latine quam dicitur aër, etsi interpretatur Pacuvius [Chrys. 89] quasi vero non Graius hoc dicat. At Latine loquitur. Si quidem nos non quasi Graece loquentem audiamus. Docet idem alio loco: Graiugena’ e. q. s. Quadrat Euripidis Iphig. Taur. v. 236 Ἕλληνες· ἓν τοῦτʼ οἶδα, κοὐ περαιτέρω, unde coniectura hoc fr. alii ad Dulorestem rettulerunt, ipse nunc ad Chrysen pertinere puto.
istoc Bothius ista Erl. isto φ
Solátur auxiliátur hortatúrque me.365
Festus p. 301 M. ‘solari sine praepositione dixisse antiquos testis est Pacuvius, cum ait: solatur’ e. q. s.
Pylades
Égo sum Orestes.365¹
Orestes
Ímmo enim uero ego sum, ínquam, Orestes . . .
* ⁎ *
Vterque
. . . . ámbo ergo igitur símul una enicárier
Cómprecamur.
Cicero de fin. V 22, 63 ‘qui clamores vulgi atque imperitorum excitantur in theatris, cum illa dicuntur: 0.1, contraque ab altero: immo’ e. q. s. ‘Cum autem etiam 0.1’ e. q. s. ‘quotiens hoc agitur, ecquandone nisi admirationibus maximis?’ Ibidem II 24, 70 ‘aut Pylades cum sis, dices te esse Orestem, ut moriare pro amico? aut si esses Orestes, Pyladem refelleres, te indicares, et si id non probares, quo minus ambo una necaremini non precarere?’ Idem Lael. 7, 24 ‘0.1! cum ignorante rege, uter esset Orestes, Pylades Orestem se esse diceret, ut pro illo necaretur, Orestes autem, ita ut erat, Orestem se esse perseveraret. stantes plaudebant in re ficta.’ cf. Augustinus confess. IV 6. In Chryse, non in Duloreste hanc scaenam fuisse coniecit O. Jahnius Herm. II 233.
2 sq. cf. coroll. XLVII ambo ergo (igitur Vind.) sunaneganum (sic Palat. Erlang. sunaniganum vel summa negarim alii) precamur ω ambo ergo una necarier precamur Madvicus ambo ergo sic una enicarier Comprecamur (vel precamur in medio versu) Hermannus. ámbos ergo uná neca (aut ambo érgo nos una n.): Precámur Bue: paene persuasit. Bergkius mus. Rhen. XIX 605 hunc locum sic disposuit: PY. égo sum Orestes. OR. ímmo enim vero ego sum ínquam Orestes. TH. ámbo ergo una | necámini? OR. PY. precámur
Fórtunam insanam ésse et caecam et brútam perhibent phílosophi,
Sáxoque instare ín globoso praédicant uolúbilei:
Íd quo saxum inpúlerit fors, eo cádere Fortunam aútumant.
Ínsanam autem esse áiunt, quia atrox íncerta instabilísque sit:
Caécam ob eam rem esse íterant, quia nil cérnat quo sese ádplicet: 5370
Brútam, quia dignum átque indignum néqueat internóscere.
Súnt autem alii phílosophi, qui cóntra Fortuná negant
Úllam miseriam ésse, temeritátem esse omnia aútumant.
Íd magis ueri símile esse usus re ápse experiundo édocet:
Vélut Orestes módo fuit rex, fáctust mendicús modo. 10375
Rhet. ad Herenn. II 23, 36 ‘itemque infirma ratio est, quae non necessariam causam affert expositionis, velut Pacuvius [1–10]. Nam hic Pacuvius infirma ratione utitur, cum ait verius esse temeritate quam fortuna res regi. nam utraque opinione philosophorum fieri potuit, ut is qui rex fuisset mendicus factus esset.’ Ibidem 24, 37 ‘item infirma ratio est, quae vel alii expositioni potest adcommodari, ut facit Pacuvius, qui eandem affert rationem quare caeca, eandem quare bruta fortuna dicitur.’ Versui 10 subiunguntur haec: 0.1 (rex Par. Π res Par. P m. 2) 0.1 (0.1 Par. P fluctu Par. Π m. 2) 0.1 Herbipol. Par. Π B Bern. n. n. 0.1 rell. libri Marxiani. Quae scholiastae doctrinam, non Pacuvii poesin praestare vidit Hermannus. Pacuvii versum qui restituere voluerunt varia temptaverunt velut 0.1 Salmasius. ipse in coroll. XLVII proposui: n. n.: 0.1 o., Marxius nuperrime: n.: 0.1? Hoc et fortasse fr. XV ex Chryse sumptum videtur.
1–10 Pertractavit hunc locum in Philologi VII p. 383 sqq. Fleckeisenus 2 saxoque instare in globoso praedicant volubili Salmasius saxoque instare in globos (globoso Par. Π m. 2) posse dicant volubili Par. uterque, Herbip. Bern. saxeoque instare globo praedicant volubili Bamb. Leid. Darmst. saxique instar globosi esse dicunt volubilem Corb. saxique esse instar globosi p. volubilem probavit Hermannus 3 id quo Par. Π, prob. Salmasius id quod Herbip. Par. P m. 1 Bern. quo Corb. m. 1 quia quo Corb. m. 2 Darmst. ideo quia quo Bamb. Leid. Par. P m. 2 quia quo id olim posui ut in v. interpolato fortuna Herbip. Bern. 4. 5 inverso ordine leguntur 4 esse Hermannus, om. libri, quos qui secuntur vocabuli atrox prosodiam ignorant instabilis siet Hermannus 5 rem] causam Darmst. esse om. Bamb. 7 fortuna Bamb. Leid. fortunam φ negent Bamb. Leid. Darmst. 8 Corrupta in libris, interpolata, mutilata certa fide restitui non possunt. ullam miseritatem esse autumant (autumanitatem Herbip. temeritatem Erf.) Par. uterq. Bern. Herbip. ullam miseritatem esse sed temeritate omnia regi autumaent Corb. (sed temeritate omnia regi — regi omnia Bern. — Par. P Bern.) ullam esse miseriam (miseriam ullam esse Darmst.) sed temeritate omnia regi (geri Leid.) autumant Bamb. Leid. Darmst. Fortunam n. ullam miseram in rebus esse, Temeritatem esse autumant Marx miseriam esse ullam Grotius Versum 9 restituit Salmasius. In eadem ignarus et ipse incidi et, quem non magis noveram, Spengelius. veri om. Herbip. esse Herbip. m. 1 esse aiunt Par. P m. 1 Π Bern. Herbip. m. 2 esse aiunt quod Par. P m. 2 Corb. Bamb. Leid. Darmst. reapse Victorius re (res Par. P m. 2 Corb.) ab se ω 10 factust Hermannus factus Leid. m. 1 factus est φ modo om. Bamb. Leid. Darmst. Post 10 naufragio nempe ergo id factum Forte aut Fortuna optigit? sequi vult Marx
. mendicus, mánticulator: íta fati oppressít iugum.
XV–XVIII Festus p. 133 M. ‘manticularum usus pauperibus in nummis recondendis etiam nostro saeculo fuit. Unde manticulari dicebantur qui furandi gratia manticulas attrectabant. Inde poetae pro dolose quid agendo usi sunt eo verbo. Pacuvius [377. 376] Item [378] et [379 sq.]’ Pauli Festus p. 132 M. ‘manticulari dicuntur, qui manticulas attrectant, ut furentur. Unde poetae pro dolose quid agendo hoc verbo utuntur. 0.1.’ Post manticula periisse extremam partem articuli manticularum et primam sequentis de manticularibus censet O. Muellerus. Cf. Placidi glossa (CGl V 6 G.) ‘ad manticulandum, ad dolum et strophas excogitandum.’
sum vel nunc vel ego suppleri licet modici manticulatur . . ita me facti oppressi iugo cod. mendicus, manticulator: ita me fati oppressit iugum Grotius (aliis)módice manticulatur vita, me f. o. i. Bue, ingeniose
Ád manticulandum ástu aggreditur. — scíte nimquid prompserit?
Personas distinxi alteramque feci interrogantem; scit enim quid cod., quod scite (vel sciti) nimquid (h. e. numquid) interpretatus sum coroll. LXXVI prompserit conieci promeruerit cod. scite quid prome, erue Scaliger. In schedarum scriptura acquievit Lachmannus
Deínde adgrédiar ástu regem: <nám> manticulandum ést mihi.
deinde alii Festo reddiderunt regem (rogem in ed. noviss.) cod. rem Lachmannus senarium dimensus hic ante mihi inserit Aldina cf. Plauti Trin. 963
máchinam ordirís nouam:
Mánticulata astu ánne sancta iúra iuranda ádicis?380
Pacuvio reddidi cum Buechelero: cf. coroll. XLVII sq. 1 ordi sis 𝑥 2 manticulata astu conieci manticulatactu cod. anne] an cod. sancta iura conieci sanctiora cod. iuranda adicis conieci dicis iuraiuranda cod. manticulata an sanctiora iura iuranda adicis Bue
Cum deúm triportenta
Varro de l. l. VII 59 M. ‘Pacuvius: cum d. t. ——’
Vóce suppressá, striato frónte, uoltu túrgido
Non. 204, 30 ‘frontem feminino genere Vergilius … masculino Titinius … feminino Pacuvius: voce’ e. q. s. ‘Cato … fronte longo … Caecilius … fronte hilaro …’ (feminino del. Mercerus) cf. coroll. XLVIII. Nostrum versum Vossius adiungi voluit ad Dulorestis fr. XXIII.
striato Kiesslingius conl. Apulei metam. X 3 innato ω irritato Scaliger minato Onions turgido: cf. Apuleius metam. IX 21 turpitudo W, mss. Merceri turpido φ turbido Passeratius
Quid ést? nam me exanimásti prologió tuo.
Pauli Festus p. 226 M. ‘prologium principium, proloquium.’ Fortasse huc adlusit Lucilius apud Nonium p. 30, 27: 0.1? Cf. Euripidis Iphig. Taur. v. 1162 laudatus ad Dulor. XXVI et 1160 τί δʼ ἔστιν, Ἰφιγένεια, καινὸν ἐν δόμοις;
In túrba Oresti cógnita, agnota ést soror.
Priscianus p. 887 P. ‘notandum tamen, quod cognosco cognovi cognitum et agnosco agnovi agnitum in frequentiore usu faciunt pro o paenultima producta, quam vetustissimi seruabant analogiam sequentes, i correptam adhibentia … Pacuvius secundum utrumque protulit …’ Ex Chryse haec sumpta videntur.
. . quid cessátis, socii, eícere spiras spárteas?385
Festus p. 330 M. ‘spira —— funis nauticus in orbem convolutus, ab eadem omnes similitudine.’ Conlatis Euripideis ex Iphig. Taur. 1386 ὦ γῆς Ἑλλάδος ναῦται, νεώς Λάβεσθε κώπαις, ῥόθιά τε λευκαίνετε sat probabile fit ad Chrysem haec quoque pertinere.
praemitti vel eia vel agite licet
. . . . . reprime íncicorem iracúndiam.
XXIV. XXV Pauli Festus p. 108 M. ‘incicorem, immansuetum et ferum. Pacuvius [386] Interdum cicur pro sapiente ponitur, ut idem Pacuvius [387].’
consiliúm cicur
núlla res
Néc cicurare néque mederi pótis est neque refígere.
Varro de l. l. VII 91 M. ‘apud Pacuium: nulla res’ e. q. s. ‘cicurare (cicorare Flor.) mansuefacere.’ Fortasse responsum ad fr. XXIV.
2 nec Lachmannus neque ω potis
est F refigere scripsi reficere ω refingere suaserat Lachmannus rem reficere A. Spengelius
Séd cum contendí nequitum uí, clam tendenda ést plaga.390
Festus p. 162 M. ‘nequitum et nequitur pro non posse dicebant, ut Pacuius cum ait: sed cum’ e. q. s.
An nequitur? ui Scaliger ut cod. tendenda est clam conieci
Priamús si adesset, ípse eius commiserésceret.
Servius in Aen. XI 259 ‘vel Priamo miseranda manus] … est autem Pacuvii qui ait …’ Cf. Ovidii metam. XIV 474 naufragium redeuntium Achivorum narrantis: ‘Graecia tum potuit Priamo quoque flenda videri’; et Senecae Agam. 521 ‘cladibus nostris daret Vel Troia lacrimas’; denique Terentii hec. I 2, 53 ‘ut ipsam Bacchidem, Si adesset, credo ibi eius commiseresceret.’
Priamus si adesset, ipse Bothius si Priamus adesset et ipse Servius
Quóniam ille interít, imperium Céfalo transmissum ést . .
Philargyrius in Verg. ge. IV 437 ‘quoniam pro postquam.’
Cefalo dubitanter posui: cf. trag. Rom. p. 317 sq. calefo Vatic. Telepho Grotius
Alcýonis ritu lítus peruolgáns feror.
Varro de l. l. VII 88 M. ‘origo in his omnibus Graeca, ut quod apud Pacuium: alcyonis’ e. q. s. ‘haec enim avis Graece dicitur ἀλκυών, nostri nunc alcedo; haec hieme quod pullos dicitur tranquillo mari facere, eos dies alcyonios appellant. Quod est in versu 0.1, id est eius instituto.’ cf. Ritschelius opusc. II 500. Deiphilum conieci haec in Iliona questum esse.
pervolans Par. a (cf. Lucr. II 346) feror Victorius furor ω
Ómnes latebras, súbluta mole <ómnes> abstrusós sinus
Suetonius apud Isidorum de nat. rerum 44 p. 73 ed. G. Becker (in Suetonii reliq. ed. a Reifferscheidio p. 243) ‘moles quae eminent et procurrunt mari, de quibus Pacuvius: omnes’ e. q. s. Ilionae tribui ariolando (cf. inc. inc. fab. XLIII), item fr. XXXII et Bergkio auctore XXXIII.
subluta mole scripsi sub leto (sublaetu Bodl.) mole (vel molae) ω sub lata mole Arevalus obiecta mole Rothius abstrusos Langensiepenus abstrusas (vel obstrusas) ω obtrusas vel obrutas Arevalus sub litoribus moles abstrusas s. Bue
Quid méd obtutu térres, mulces laúdibus?395
Pauli Festus p. 144 M. ‘mulcere enim mollire sive lenire est.’ cf. p. 186 ‘optutu’ (Reitzenstein Verrin. Forsch. 36)
me ω
Servius in Aen. II 506 ‘de morte autem Priami varie lectum est. alii dicunt, quod a 0.1 (nam in Rhoeteo Aiax sepultus est): 0.1. alii vero quod iuxta Hercei Iovis aram extinctus sit dicunt … et hanc opinionem plene Vergilius sequitur, licet etiam illam praelibet, ut suo indicabimus loco.’ Idem in Aen. II 557 ‘iacet ingens litore truncus] quod autem dicit litore, illud, ut supra diximus, respicit, quod in 0.1 continetur.’
Servius in Aen. VII 320 ‘Cisseis: regina 0.1 secundum Euripidem (Hec. 3) Cissei, quem Ennius et Pacuvius et Vergilius sequuntur.’ Cf. Iliona
Póst quam calamitás complures ánnos aruas cáluitur
Non. 192, 30 ‘arua … feminino …’ Medi frustum agnoscere mihi visus sum.
complures Bergkius plures ω per plures Bothius
Angués ingentes álites iunctí iugo
Cicero de inv. I 19, 27 ‘fabula est, in qua nec verae nec veri similes res continentur, cuiusmodi est …’ Victorinus explan. in rhetorr. Cic. p. 202 H. ‘fabulam dicit esse quae nihil veri nec veri simile continet, et dat exemplum: cuiusmodi est angues’ e. q. s. Huc spectare Ciceronem de rep. III 9, 14 intellexit A. Maius: ‘nunc autem, si quis illo 0.1 multas et varias gentes et urbes despicere et oculis conlustrare possit.’ Augustinum denique Soliloq. II 15, 29 eodem loco uti notavit Otto ab Osanno laudatus: ‘non enim, cum dicitur 0.1, ulla ex parte res ista verum imitatur, quippe quae nulla sit … non ergo dicemus illud de Medea nescio quod monstrum falsum esse … itane tandem cum audio 0.1, non dico falso?’ idem epist. VII 4 ‘ego enim mihi ut libet atque ut occurrit animo, Aeneae faciem fingo, ego 0.1, ego Chremetis et alicuius Parmenonis.’ Confess. III 6 ‘volantem autem Medeam etsi cantabam, non asserebam, et si 0.1, non credebam.’ Eodem referri possunt Varronis e Marcipore satura (fr. 284 B.) apud Non. 451, 16 ‘dixe regi Medeam advectam per aëra in raeda anguibus,’ in quibus verba ‘per aëra in r. a.’ iambicum numerum produnt. Vix dubium quin ad Medum hoc fr. revocandum sit; ac fortasse eodem pertinent fr. XXXVII et XXXVIII.
. . . uolucri cúrrit axe quádriuga.398
399
Isidorus differ. 47 ‘volucres autem non solum aves vocamus, sed quadrupedes nimia pernicitate currentes, sed tamen cum adiectione, ut puta volucrem equum, volucrem tigridem. Ut est illud Pacuvi: volucri’ e. q. s.
Medea versum expleat quadriiuga scripsi: cf. Enn. v. 92 coroll. trag. XLVIII com. CXXIII quadriga ω
Pausíllum repeda, gnáte, a uestibuló gradum.400
Festus p. 281 M. ‘repedare, recedere. Pacuius: paulum’ e. q. s.
pauxillum O. Muellerus paulum cod. repeda Ursinus recede cod.
Quae meúm uenenis fléxit socium péctora.
Servius Dan. in Aen. V 28 ‘flecte autem significat muta, Pacuvius: quae’ e. q. s. Recte Bothius Circes venena in Niptris memorata intellexit.
eundem fílios
Sibi prócreasse pér Calipsonem aútumant.
Priscianus p. 685 P. ‘in o productam desinentia Graeca sunt feminina et vel Graece declinantur … vel addita nis faciunt genetivum, ut Dido Didonis. Accius [386] Pacuvius: filios’ e. q. s. paulo infra: ‘quod autem Ionis et Calypsonis et Didonis dicitur, ostendit hoc etiam Caesellius Vindex in stromateo his verbis: Calypsonem. ita declinatum est apud antiquos. Livius … Ennius … Accius.’ Charisius p. 47 P. ‘sed melius esset secundum Latinam consuetudinem huius Sapphonis, Didonis dicere. Nam et Pacuvius sic declinat …’ Niptris reddidit Delrio.
1 sq. filios sibi procreasse eundem Charisius filios sibi procreasse dicitur eundem Priscianus filios tibi p. eandem Vossius filios sibi procreasse (om. eundem) Bothius. Trochaeos ipse olim praetuli filios |. sibi p. eundem p. C. a.
Calidónia altrix térra exuperantúm uirum
Varro de l. l. VII 18 M. ‘Pacuius: Calydonia’ e. q. s. ‘ut ager Tusculanus, sic Calydonius ager est, non terra.’ Quadrat fere ex Euripidis Oeneo fr. 558 N². ὦ γῆς πατρῴας χαῖρε φίλτατον πέδον Καλυδῶνος, quo motus Periboeae hoc fr. inserendum esse conieci.
exuberantium Flor.
lábitur405
. . . . . . . trabica in álueos.
Pauli Festus p. 367 M. ‘trabica navis, quod sit trabibus confixa. Pacuvius: labitur’ e. q. s.
2 alveo Dacerius, fort. recte. Possis etiam sic disponere: trabica lábitur | in álveos aut, ut monet Bue, labétur trabica in a.
Nám si quae euentúra sunt prouídeant, aequiperént Ioui.
Gellius XIV 1, 34 ‘praeter haec autem … multa etiam memini poetarum veterum testimonia, quibus huiuscemodi ambages fallaciosae confutantur; ex quibus est Pacuvianum illud …’ Comparatis Sophocleis inc. fab. fr. 833 N²
ἀλλʼ οὐ γὰρ ἂν τὰ θεῖα κρυπτόντων θεῶν
μάθοις ἂν, οὐδʼ εἰ πάντʼ ἐπεξέλθοις σκοπῶν
ad Teucrum hunc v. rettuli.
nam si qui quae vulgabatur quae om. Lugd. Z aequiperem Vossius
Nérei repándirostrum incúruiceruicúm pecus
Quintilianus I 5, 67 ‘ceterum etiam ex praepositione et duobus vocabulis dure videtur struxisse Pacuvius …’ Varro de l. l. V 7 M. ‘quemadmodum quodque poeta finxerit verbum, confinxerit, declinarit. Hic Pacui rudentum sibilus, hic 0.1.’ Tetigit Lucilius v. 170 L. Vix dubium quin ad Teucrum pertineant.
in cervice ruicum Varronis Flor., corr. Aldus
. profectióne laeti píscium lascíuiam
Íntuentur, néc tuendi sátietas capiér potest.410
Ínterea prope iam óccidente sóle inhorrescít mare,
Ténebrae conduplicántur, noctisque ét nimbum obcaecát nigror,
Flámma inter nubés coruscat, caelum tonitru cóntremit, 5
Grándo mixta imbrí largifico súbita praecipitáns cadit,
Úndique omnes uénti erumpunt, saéui existunt túrbines,415
Féruit aestu pélagus.
Cicero de div. I 14, 24 ‘gubernatores nonne falluntur? an Achivorum exercitus et tot navium rectores non ita profecti sunt ab Ilio, 0.1, ut ait Pacuvius, 0.1? [3 sq.]’ Idem de orat. III 39, 157 ‘sed ea transferri oportet, quae aut clariorem faciunt rem, ut illa omnia: 0.1 [4–8] omnia fere, quo essent clariora, translatis per similitudinem verbis dicta sunt.’ Utrumque locum coniungendum esse vidit Bothius. Iulius Victor p. 251 Or. (432 H.), ‘ea tamen transferri oportet quae clariorem faciunt rem, ut est inhorrescit m. et feruet a. p.’ Albini de arte rhet. dial. p. 545 H. eisdem verbis ‘horrescit m.’ et ‘feruet a. p.’ laudat. Nonius p. 423, 6 ‘horridum … Accius Medea [VIII] … M. Tullius … cum subito mare coepit horrescere … Varro epistula ad Caesarem: 0.1.’ Possunt Varronis verba et Pacuvii fabulaeque nomen excidisse. Naufragium in Teucro enarratum est: cf. XIV et XV.
1 sic ab initio suppleri velim 2 intuentur, om. ut, Hermannus intuemur scite Usenerus satietas capier potest censor in Leutschii ind. philol. 1872 p. 287 capere satietas potest Hermannus satias capere nos potest Usenerus capere potis est satietas Stieglitzius 6 largifluo Ernesti
murmúr maris
Servius Dan. in Aen. I 55 ‘sic dixit Pacuvius 0.1, quia ventos murmur sequitur.’
hínc saeuitiam Sálaciae
Fúgimus.
Festus p. 326 M. ‘[Salacia ———] Pacuvius ……… 0.1 ……… vescimur ———’ Pauli Festus p. 327 M. ‘Salaciam dicebant deam aquae, quam putabant salum ciere, hoc est mare movere … 0.1.’ Num quae praeterea Pacuviana in Festo lateant, incertum est.
1 Salaciae: cf. coroll. XVII
. . . . . líqui in Aegaeó fretu420
Varro de l. l. VII 22 M. ‘0.1’ e. q. s. ‘dictum fretum ab similitudine ferventis aquae … Aegeum dictum ab insulis’ e. q. s.
fretu A. Spengelius fretum Flor. freto Laetus
. . . . . quí stirpem occidít meum
Charisius p. 85 P. ‘stirps … dixerunt tamen etiam in significatione sobolis masculino genere, ut Pacuvius …’ item Beda de orthogr. VII 291 K. Telamonis in Teucro verba fuisse videntur.
Flexánima tamquam lýmphata aut Bacchí sacris
Commóta, in tumulis Teúcrum commemoráns suum
Cicero de div. I 36, 80 ‘fit … ut pellantur animi vehementius, saepe etiam cura et timore, qualis est illa flexanima’ e. q. s. Varro de l. l. VII 87 M. ‘apud Pacuium: 0.1: lymphata dicta a lympha.’ Non dubium quin de Hesiona haec in Teucro narrata fuerint.
1 aut unus cod. Moseri, Auratus ut φ bacchi Ciceronis Palatinus unus teste Grutero baccha (posteriore a in ras. Leid. B) φ
Tópper tecum, síst potestas, fáxsit: sin mecúm uelit
Festus p. 352 M. ‘topper fortasse valet in Enni 0.1 scriptis — Pacuvius: topper’ e. q. s.
sist] sit cod. si Bothius sin] si cod.
Óbstinati exórtus425
Festus p. 193 M. ‘obstinato, obfirmato, perseveranti, ut tenere possit, ut Pacuvius: o. e.’
obstinati exortus cod.: nolim defendere cum Buechelero, qui impetus vel militum vel ventorum intellegit. obstinari exorsus Bothius, praeeunte exorsus Aldina. An obstinate?
Servius in Aen. IV 473 ‘a Pacuvio Orestes inducitur 0.1.’
Hanc scaenam Hermionae fuisse suspicatus sum conl. Verg. Aen. III 330 sqq.
Non. 111, 22 ‘facul pro faciliter … <span style="letter-spacing: Afranius Auctione: haut fácul, ut ait Pacúvius, femina <úna> invenietúr bona;">0.1.’
In Antiopa haec iactari poterant. In quaest. scaen. p. 353 dixi, quod postea Bergkius symb. in gramm. lat. p. 139 adnotavit, Graeci, non patrii poetae verba videri in Curculione Plauti laudari v. 591 ‘ántiquom poetam audivi scripsisse in tragoedia, 0.1.’ propius ad Pacuvii sententiam accedit Merc. 512.
haut H, Lachmannus aut φ una Lachmannus, om. ω Pacuvius scripserat fortasse: Haud fácile femina <úna> invenietúr bona, nisi forte creticos haút facul fémina una ínvenitúr bona praefers
Calcam
Charisius p. 50 P. ‘quamvis antiqui, ut Pacuvius et Plautus, Calcham dicant, non Calchantem.’ calchan cod. Calcham (immo Calcam) scribendum esse monuit Ritschelius Prol. Trin. p. LXXXVII.
torrus
Servius in Aen. XII 298 ‘nam illud Ennii et Pacuvii penitus de usu recessit, ut 0.1, huius torri dicamus.’
iteris
Charisius p. 63 P. ‘iter iteris debet facere, non itineris … plurali tamen numero itinera semper dicemus. non enim sicut 0.1 Pacuvius dixit, et haec itera potuit dicere.’ Idem p. 109 P. ‘Pacuvius quoque iteris dixit.’
insomnia
Servius in Aen. IV 9 ‘sciendum igitur: quia, si terret dixerimus, antiqua erit elocutio. Insomnia enim’ (h. e. vigilia) ‘licet et Pacuvius et Ennius frequenter dixerint, Plinius tamen exclusit et de usu removit.’
pută. ită
Servius in Aen. II 651 ‘praepositiones vel adverbia in a exeuntia modo producunt ultimam litteram, excepto puta et ita (‘et ita’ om. Hamb.), quae (‘quia’ vulgo) apud Ennium et Pacuvium brevia sunt.’ 0.1 coni. Thilo conl. Prisc. II 65 H. Servio de fin. IV 454 K.
hic Iouis
Pompeius GL V 187 K. ‘hoc ipsum etiam quod diximus, hic Iuppiter et huius Iovis, apud antiquos libros invenimus plenas declinationes, hic Iuppiter huius Iuppitris huic Iuppitri. Legimus in Capro 0.1, huius Iovis. Etiam Naevius Accius Pacuvius, omnes isti utuntur hoc exemplo.’
ante templo
propter homine
praeter condemnatis
Pompeius GL V 278 K. ‘non dubitat Pacuvius dicere 0.1; non dubitat dicere 0.1; non dubitat dicere, quod dixit etiam Sallustius, 0.1. iste enim dixit:’ (Catil. 36) ‘praeter rerum capitalium condemnatis. invenimus ista omnia.’ In illo ‘homine’ fugit grammaticum fortasse omissa finalis consonans m. De Sallustiano exemplo recte iudicat Bergkius symbol. I p. 44 adn.
applar
CGl. II 18 G. (coroll. XLIX) ‘appia, εἶδος σκεύους, ὡς πακούβιος.’ Isidori gloss. ‘applare, cochlear.’ cf. Lydus de mens. 25. Ergo scribendum applar vel aplar, ut vidit Jos. Klein mus. Rhen. XXIV 295.
desertitudines
Statii commentarius (‘vetustissimarum membranarum’, si modo vere) laudatus a Casp. Barthio animadv. ad Statii Theb. IV 737 p. 1230: ‘deserta] desertitudines. Ut Placubius.’ Pacuvium citari vidit Barthius, indicavit hunc locum Rob. Unger ‘Papinii Statii ecloga ultima’ p. 242 adnot.